Tổ Như Trừng Lân Giác

Tổ Như Trừng Lân Giác

Các sách Đại Nam Thiền uyển kế đăng lục, Hà Thành linh tích cổ lục v.v… xếp Tổ Như Trừng là Đệ nhất Tổ, nhưng trong tấm bia Trùng hưng Liên Phái tự Li Trần viện biệt chủ dựng năm 1872 hiện lưu giữ ở chùa thì vị đệ nhất tổ là Chân Nguyên Hoà thượng, vị sa môn truyền pháp trực tiếp cho Tổ Như Trừng. Ở đây, chúng tôi căn cứ theo các tài liệu Hán Nôm và theo quan niệm của các Tổ đời sau, xếp Tổ Như Trừng là Tổ Khai Sơn đệ nhất.

Đệ nhất Tổ Như Trừng là dòng dõi quý tộc. ngài sinh ngày mồng 5 tháng 5 năm Chính Hòa thứ 17 (1696) đời Lê Hy Tông tại phủ của Tấn Quang Vương Trịnh Bính. Tấn Quang Vương Trịnh Bình (1670 – 1702) là cháu nội của chúa Trịnh Căn (1633 – 1709) và là con trai trưởng của Lương Mục Vương Trịnh Vịnh (1651-1678). Tấn Quang Vương sinh được 17 người con trai, con trai trưởng là Trịnh Cương sau này nối nghiệp chúa được tôn phong là Hy Tổ Nhân Vương.

Tổ Như Trừng là con trai thứ 11 của Tấn Quang Vương và là em của Hy tổ Trịnh Cương. Lúc nhỏ, ngài có tên là Trịnh Linh, học rộng biết nhiều. Lớn lên, gia tộc đổi tên là Trịnh Thập, do có tài đức, nên vua Lê đã gả con gái cho ngài, được cấp một khu đất rộng 6 mẫu Bắc bộ ở địa phận làng Hồng Mai, tổng Tả Nghiêm, huyện Thọ Xương, phủ Phụng Thiên. Phía sau khu đất có một ngọn núi đất trồng rất nhiều mai, nên dân địa phương bấy giờ quen gọi là đồi mai, dịch sang chữ Hán là Mai phong. Năm 1715 khi đó vừa tròn 20 tuổi, Trịnh Thập đã dâng sớ xin với chúa Trịnh Cương được phép xuất gia đầu Phật. Theo truyền thuyết dân gian kể lại rằng, ngày ấy Vương tử Trịnh Thập được chúa rất tin dùng phong cho chức Phú Long Tước Thân quân công năm giữ bình quyền phố giúp triều đình.

Một hôm ngài cho cải tạo khu đồi Mai làm hồ thể cả trồng xen, gia nhân đào ao phát hiện thấy một chiếc ngó sen ẩn sâu trong đó. Phò mã Thân quận công Trịnh Thập cho rằng tư dinh nhà mình đã được đức Giáo chủ Thích Ca Mâu Ni giáng làm, đây là điềm lành nói rõ mình có duyên với nhà Phật, do vậy ngài quyết chí biến đổi tư dinh thành ngôi chùa thờ Phật. Sau đó ngài bỏ nhà lên núi Yên Tử tìm Sư tổ Chân Nguyên để học đạo. Thấy ngài là người có tâm với đạo, lại có trí tuệ hơn người, nên tổ Chân Nguyên đã trao pháp hiệu Như Như và hướng dẫn tu tập rất cẩn thận. Ít lâu sau tổ Chân Nguyên cho ngài về trông nom chùa Hàm Long ở huyện Quế Dương trấn Kinh Bắc. Từ đó ngài chuyên tâm tu luyện ở đấy. Hiện trong chùa Hàm Long còn nhiều câu đối đại, từ ca ngợi công đức của Tổ Như Trừng.

Khi ngài viên tịch, các đệ tử sơn môn cũng cho dựng toà tháp Cứu Sinh bằng đá xanh ở đây. Quy mô và kích cỡ ở tháp Cứu Sinh tại chùa Hàm Long cũng rất lớn, so với các toà tháp bằng đá thì tháp Cứu Sinh này chỉ chịu xếp sau tháp Tôn Đức ở chùa Bút Tháp huyện Thuận Thành, Bắc Ninh mà thôi. Ngoài chùa Liên Pháichùa Hàm Long ra, Tổ Như Trừng còn khai hoá chùa Hộ Quốc, nay thuộc phường Thanh Lương quận Hai Bà Trưng. Hiện trong khu nhà tổ của chùa Liên Phái còn tạc tượng Tổ Cứu Sinh. Trên Tam bảo và trong nhà Tổ còn có một số câu đối ghi lại sự tích Tổ Như Trừng xây chùa thờ Phật.

– Ở khu Tam bảo:

Cổ động sinh bảo toạ, kim liên tiêu thắng tích Vân đàm dẫn đạo nguyên, linh phải chấn thanh quang.

Nghĩa là:

Động cổ mọc ra toà bầu, sen vàng nêu cao thắng tích Đầm mây dẫn ra đạo nguồn, phái thiêng rạng rỡ thanh quang).

– Ở nhà thờ Tổ:

Liên Phái dẫn chân nguyên giác địa khoát khai chiêm Bắc Đẩu

Mai phong đằng thuy khí diệu cơ tự trực chỉ châm nam.

Nghĩa là:

Chùa Liên Phái dẫn khơi nguồn chân giác, đất giác ngộ mở ra xem sao Bắc Đẩu; Núi Mai Phong hừng hực khí lành, cơ diệu trí chỉ hướng kim chỉ nam.

Tổ Như Trùng được giáo dục rất nghiêm cẩn nên vốn chữ nghĩa hiểu biết rất rộng. Sau khi xuất gia ngài được Tổ Chân Nguyên trao truyền giáo pháp, nên rất quan tâm đến kinh sách. Hiện nay do từ liệu còn lại không nhiều, chúng tôi mới chỉ tìm thấy một bản dịch tác phẩm Xuất gia sa di luật nghi của ngài được diễn nôm theo thể lục bát. Để chúng ta có thêm tư liệu tìm hiểu về thân thế sự nghiệp và tấm lòng cao thượng của Thượng sĩ, chúng tôi xin phiên âm chú giải toàn bộ bài Luật nghi này.

Nguồn: Sách Chùa Liên Phái – Danh Lam Nổi Tiếng Hà Thành, NXB Tôn Giáo Hà Nội, 2009

5/5 (1 bình chọn)
Chia sẻ
Banner nhân vật và thần phât 900600

Nội dung chính

Hình ảnh
Địa điểm liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

pexels4035926