Giới thiệu
Chùa Hưng Long, thường gọi chùa Bể ở xã Phan Xá, tổng Phan Xá, nay là xã Xuân Mỹ, huyện Nghi Xuân.
Phong tục lễ chùa
Sách xưa không ghi chùa dựng từ bao giờ, cũng không cho biết về kiến trúc và quang cảnh ngôi chùa, mà chỉ nói về một tục lệ ở chùa:
Sách Nghi Xuân huyện chí chép: “Đến ngày Thượng nguyên (rằm tháng Giêng) hàng năm, dân làng ở đây nhuộm bột gạo thành năm màu vắt thành đóa hoa, kết đính các hoa ấy lên hai cây chuối, thành hai cây hoa đem cúng Phật. Cũng trong dịp đó, biểu diễn các trò vui về ngư tiều, canh, mục, sĩ, nông… Nghe nói làm theo lệ này thì năm đó mùa được, dân yên”.
Sách Nghi Xuân huyện thông chí cũng chép: “Theo lệ chùa, mỗi năm đến ngày Thượng nguyên, làng chọn hai trẻ em, mặc áo đội mũ con trai chỉnh tề, cầm hai cây hoa dạo quanh chùa ba vòng, rồi đến lạy Phật trước chùa. Cây hoa dùng bột gạo nhuộm ngũ sắc, làm nên những bông hoa xanh đỏ, tím, vàng, cắm lên hai cây chuối. Tương truyền đây là tục lễ cũ để lại, mục đích làm như thế để dân tình mọi sự được yên lành”.
Về sau, tục kết hoa cúng Phật trở thành “Trò dẫn hoa” trong lễ hội khai canh của xã, mà gần đây nhân dân đã phục hồi. Chùa Hưng Long nổi tiếng ngày xưa không còn, nhưng dân gian vẫn truyền câu phương ngữ về quả chuông lớn, đánh lên tiếng vang vọng một vùng: Trống chùa Truông, chuông chùa Bể.
Tham khảo
- Trích sách “Chùa cổ Hà Tĩnh”, tác giả Thái Kim Đỉnh
