Ngự chế ngự hà bi kí

Ngự chế ngự hà bi kí
御製御河碑記
Kí hiệu: 5671
Thác bản bia sưu tầm tại sông Ngự trong hoàng thành, xã Phú Xuân tổng Phú Xuân huyện Hương Trà tỉnh Thừa Thiên.
Thác bản 1 mặt, khổ 70 x 162 cm, gồm 13 dòng chữ Hán, toàn văn ước khoảng 300 chữ, có hoa văn, không có chữ húy.
Niên đại: Minh Mệnh thứ 17 (1876).
Người soạn: Vua Minh Mệnh 明命.
Chủ đề:
– Lịch sử di tích.
– Xây dựng, trùng tu di tích.
Tóm lược nội dung:
Con sông Ngự nguyên là một nhánh của sông Hương. Khi vua Gia Long lấy lại kinh Phú Xuân xây dựng kinh thành cho lấp lại con đường từ cửa Đông nam phải qua sông sang cửa chính Bắc từ xưa chỉ bắc cầu gỗ. Năm Minh Mệnh thứ 1 (1820) nhà Vua thấy cầu này người xe qua lại nhiều, nên thay bằng cầu đá và có lan can bằng đá. Tháng 5 năm đó, Bộ Công được lệnh khởi công, sau 1 tháng rưỡi hoàn thành. Từ đó mới có tên sông Ngự và cầu Ngự. Đến năm Minh Mệnh thứ 11 (1830), lại cho xây lại cây cầu gỗ Thanh Long ở cổng kinh thành phía đông sông Ngự thành cầu đá, chân cầu xây thành kè có cửa đóng mở. Trên lan can cầu trổ ra 13 ô đặt đại pháo, đổi tên là cầu Đông Thành. Nhờ vậy cầu vừa thuận tiện cho cả xe và tàu thuyền đi lại vừa đảm bảo việc phòng vệ nghiêm ngặt. Chi phí xây dựng cả hai lần lên đến hàng vài vạn đồng bạc.
Ghi chú: Trên bia có khắc đè lên nhiều chữ Pháp.