Lương Sơn huyện bi kí

Lương Sơn huyện bi kí
梁山縣碑記
Kí hiệu: 2659/2660
Thác bản bia sưu tầm tại văn chỉ thôn Ân Thịnh xã Đô Lương tổng Đô Lương phủ Anh Sơn tỉnh Nghệ An.
Thác bản 2 mặt, khổ 54 x 105 cm, gồm 40 dòng chữ Hán, toàn văn ước khoảng 1300 chữ, không có hoa văn, không có chữ húy.
Niên đại: Vĩnh Thịnh thứ 9.
Niên đại ước đoán: năm Tự Đức thứ 9 (1856).
Người soạn: Đỗ Quang 杜光; học vị: Tiến sĩ khoa Nhâm Thìn [năm Minh Mệnh thứ 13 (1832)]; chức vị: Bố chính sứ Bố chính ty, Thừa tuyên các xứ Nghệ An.
Chủ đề:
– Sinh hoạt làng xã.
– Lịch sử di tích.
Tóm lược nội dung:
Huyện Lương Sơn mới được thành lập vào năm Canh Tí [niên hiệu Minh Mệnh thứ 21 (1840)], gồm 5 tổng, do 4 tổng Đô Lương, Thuần Trung, Bạch Hà, Lãng Điền của huyện Nam Đường và tổng Đặng Sơn của huyện Thanh Chương gộp lại. Năm Quí Mão (1843), tiên sinh họ Nguyễn hiệu Hòe Lư cùng thân hào của huyện chọn đất lập ra đàn Tiên Sơn lấy làm nơi cúng tế tiên hiền. Từ đó sự nghiệp khoa cử trong huyện trở nên hưng chấn, như họ Nguyễn ở Văn Trường, họ Nguyễn ở Đô Lương nối tiếp đỗ Tiến sĩ và nhiều người đỗ Cử nhân, Tú tài. Vì thế vào năm Tân Hợi (1851) mới đổi đàn Tiên Cung thành văn từ, xây lại thành nhà gạch lợp ngói, qui mô to tát, khang trang. Công việc hoàn thành năm Quí Sửu (1853). Bia ghi tên họ và số tiền của những người tham gia đóng góp xây dựng.
Ghi chú: Hai chữ “Vĩnh Thịnh” của dòng ghi niên đại trên thác bản là ngụy tạo.