ĐẤT NƯỚC VIỆT NAM QUA CÁC ĐỜI
Tác giả: Đào Duy Anh
Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, 2005
Đất nước Việt Nam qua các đời là một trong những công trình nghiên cứu địa lý học lịch sử kinh điển của học giả Đào Duy Anh — nhà sử học hàng đầu Việt Nam thế kỷ XX.
Đây là cuốn sách đầu tiên ở Việt Nam hệ thống hóa và trình bày có phương pháp về sự thay đổi cương vực lãnh thổ và đơn vị hành chính của nước Việt qua các triều đại — từ thời cổ đại Văn Lang – Âu Lạc cho tới thời Nguyễn.
Nội dung và kết cấu:
-
Cuốn sách cung cấp toàn bộ diễn biến của cương giới, khu vực hành chính, vị trí các địa danh lịch sử qua từng thời kỳ.
-
Bao gồm các phần chính:
-
Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu địa lý học lịch sử
-
Cương vực và hành chính các triều đại
-
Những thay đổi địa danh, biên giới theo từng giai đoạn lịch sử
-
Phụ lục: các tài liệu địa lý lịch sử Việt Nam, bảng tra cứu địa danh.
-
Giá trị nổi bật:
-
Là công trình nghiên cứu mẫu mực về địa lý học lịch sử Việt Nam.
-
Làm rõ quá trình mở rộng lãnh thổ, xác lập chủ quyền của dân tộc Việt suốt hơn hai ngàn năm lịch sử.
-
Cung cấp dữ liệu quý báu về hệ thống địa danh cổ — nền tảng cho việc nghiên cứu sử học, địa lý, văn hóa dân tộc.
-
Là tài liệu quan trọng để hiệu đính, đối chiếu khi nghiên cứu các văn bản cổ, văn bia, sắc phong, thần phả…
Phong cách biên soạn:
-
Cẩn trọng, khoa học, dựa trên các nguồn tư liệu gốc: Đại Việt sử ký toàn thư, Khâm định Việt sử thông giám cương mục, Đại Nam nhất thống chí, cùng các thư tịch Hán cổ và khảo cứu hiện đại.
-
Kết hợp kiến thức sử học, địa lý, Hán học một cách nhuần nhuyễn, với tinh thần khách quan, khoa học.
Ý nghĩa:
-
Là sách tham khảo không thể thiếu cho các nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa, Hán Nôm, khảo cổ học.
-
Cần thiết cho công tác giảng dạy lịch sử, địa lý Việt Nam ở bậc đại học.
-
Rất hữu ích cho những người làm công tác bảo tồn di sản, phục dựng địa danh lịch sử, nghiên cứu di tích.