Tiểu sử
Pháp danh: Nhật Thắng
Cư sĩ Lê Khắc Quyến sinh ngày 15 – 9 – 1915 tại làng Văn Xá, huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên. Cư sĩ sinh ra trong một gia đình kính tín Tam bảo. Cả nhà đều là đệ tử của chùa Quốc Ân. Cha mẹ là đệ tử quy y với Hòa thượng Đắc Quang, Trú trì chùa Quốc Ân bấy giờ, riêng Cư sĩ thì Quy y với Hòa thượng Huyền Không (1906 – 1983) Trú trì Tổ đình Quốc Ân hiện tại nên Bác sĩ có Pháp danh Nhật Thắng. Thuở nhỏ học tại Huế, sau đó ra Hà Nội học Trung học và tốt nghiệp Trung học tại Albert Sarrault.
Cư sĩ đã học nghành y tại Hà Nội và tốt nghiệp y khoa Bác sĩ tại Hà Nội năm 1943.
Sau khi ra trường, Cư sĩ đã được bổ nhiệm đảm đương các chức vụ: Năm 1945, Giám đốc bệnh viện Nha Trang. Năm 1946, Cục trưởng Quân y Trung bộ Huế. Năm 1947 – 1966, Bác sĩ bệnh viện Huế. Năm 1958 đến năm 1963, Giám đốc Y tế và Giám đốc bệnh viện Huế. Năm 1958 – 1965, Khoa trưởng Đại học Y khoa Huế. Năm 1970 – 1978, Giám đốc bệnh viện Sùng Chính. Ngoài ra, Cư sĩ còn là Tổng biên tập Nguyệt san Y khoa Đại học Huế lấy tên Lành Mạnh và biên soạn quyển Từ điển Danh từ Y học.
Trong một tài liệu do Giáo sư Thạc sỹ Y khoa Trần Ngọc Ninh viết nơi trang 37 trong một tác phẩm một chút lịch sử y khoa Đại học đường Sài gòn 1954 – 1975 do Hội y sĩ Việt Nam tại Canada xuất bản năm 2002 viết như sau: trường y khoa Huế lập ra năm 1962 với một chương trình 5 năm, không có năm dự bị. Người chủ động chính trong sự lập ra trường này là Bác sĩ Lê Khắc Quyến, khi ấy là Bác sĩ riêng của ông Ngô Đình Cẩn, nhưng Bác sĩ Quyến chỉ lợi dụng ông Cẩn để được phép và có phương tiện mở trường. Chương trình của trường đặt nặng vào sự phòng bệnh và hướng về những bệnh nhiệt đới đặc biệt của Việt Nam. Nhưng vì ông Khoa trưởng có những khuynh hướng chính trị rõ ràng nên sự tranh đấu ở đây được sự đồng tâm của cả thầy và trò : tất cả chống lại những chính phủ quân nhân từ đời Nguyễn Khánh đến đời Nguyễn Văn Thiệu. Trường Y khoa Huế lại được Tây Đức viện trơ, với sự đánh giá của phái đồn viện trợ Mỹ, và một giáo sư Đức, dạy về sinh lý và Thần kinh học thì cho Bác sĩ là một người thân Cộng sản.
Tôi dạy ở trường Huế một khóa ba tháng về “những bệnh bẩm sinh chữa được” và tham gia cuộc vận động chống lại chính phủ Nguyễn Khánh trong đó các giáo sư mặc y phục đại học, có sinh viên hộ tống, biểu dương lực lượng từ Viện Đại học đến tòa Đại sứ Hoa Kỳ. Ở Huế không co vấn đề sinh viên tranh đấu phá trường, trường tự phá.
Bác sĩ Lê Khắc Quyến ở Huế là một Phật tử thuần thành, hễ có thầy cô nào đau ốm, xuống phòng mạch của Bác sĩ khám và cho thuốc về uống là lành ngay. Bác sĩ có nhiều kinh nghiệm về các loại bệnh nhất là bịnh của các vị tu sĩ Phật giáo.
Sau một thời gian phục vụ cho đời, đóng góp cho Đạo, Cư sĩ đã thuận thế vô thường, với căn bệnh nan y, Cư sĩ đã ra đi năm 1978, thọ 63 tuổi.
Nguồn: Thích Trung Hậu-Thích Hải Ấn, Chư Tôn Thiện Đức & Cư sĩ Hữu Công Phật giáo Thuận Hóa – Tập 2, xuất bản
