Tên gọi và vị trí địa lý
Chùa Dư Hàng (tên chữ là Phúc Lâm tự), thuộc xã Dư Hàng Kênh (huyện An Dương), nay thuộc địa bàn phường Hồ Nam, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng.
Lịch sử và nhân vật
Chùa Dư Hàng có nguồn gốc từ thời Tiền Lê (980-1009). Cuối thời vua Lê Đại Hành đã có vị sư tổ đến đây thuyết pháp, khai sáng giáo lý nhà Phật. Đến thời Trần (1225-1400), các vị sư tổ thiền phái Trúc Lâm do Trần Nhân Tông sáng lập ở Yên Tử Sơn, đã có mối quan hệ với bản chùa Dư Hàng. Vì vậy, từ xưa đến nay, chùa Dư Hàng vẫn truyền lệ kỷ niệm sinh nhật vị sư tổ đệ nhất “Đền ngự giác hoàng tinh tuệ thiền sư” tức vua Trần Nhân Tông vào ngày 02/11 âm lịch. Vị tổ thứ 3 của phái Trúc Lâm là thiền sư Huyền Quang Lý Đạo Tái vào ngày 3/11 Âm lịch. Đến đời vua Lê Gia Tông (1672), sư cụ Nguyễn Đình Sách (tự là Chân Huyền) đã xuất hiện tiền để tậu ruộng đất, làm chùa to rộng, có đủ gác chuông, nhà thờ tổ, nhà tăng… Từ đó trở đi, dù phải trải qua bao thăng trầm lịch sử, ngôi chùa đã được thế hệ hoà thượng, tăng ni, tín đồ phật tử sở tại chung sức, chung lòng sửa sang chùa ngày thêm khang trang, đẹp đẽ.
Kiến trúc cảnh quan
So với nhiều ngôi chùa thờ phật ở Hải Phòng, chùa Dư Hàng có kiến trúc bề thế, khuôn viên hoàn chỉnh, gồm toà phật điện 7 gian, gác chuông cao 3 tầng, mái công vút, quả chuông đồng cỡ lớn, chữ đề: “Phúc Lâm tự chung”, nghĩa là chuông chùa Phúc Lâm.
Ngôi chánh điện có kiến trúc hình chữ “Đinh”, hai bên là nhà Tổ, phía trước là cổng chùa và gác chuông. Gác chuông có 5 gian, 3 tầng, bên trong treo quả đại hồng chung “Phúc Lâm tự chung”. Từ ngoài nhìn vào, bên trái ngôi chánh điện là nhà Tổ, nhà trai và nhà tăng; bên phải là nhà thờ hậu, thư viện, phòng truyền thống. Sân trước ngôi chánh điện tôn trí tượng Bồ tát Quán Thế Âm lộ thiên và đặt một đỉnh lớn bằng đồng.
Điện Phật được bài trí tôn nghiêm, thờ tượng: Tam Thế Phật, Di Đà Tam Tôn, Thích Ca Tam Tôn, tòa Cửu Long ở hương án giữa; các ban thờ: Hộ Pháp, Thập Điện Minh Vương, Tôn giả A Nan và Trưởng giả Cấp Cô Độc. Chùa có nhiều pho tượng cổ có giá trị mỹ thuật như bộ tượng Tam Thế Phật, tòa Cửu Long, Thập Điện Minh Vương; và nhiều hoành phi, câu đối, bao lam có đường nét mềm mại, kỹ thuật tinh xảo, mang phong cách nghệ thuật thời Nguyễn; nổi bật là bức chạm lộng ở chánh điện do các nghệ nhân Hà Nam Ninh tạc vào năm 1917.
Trong vườn tháp, có 9 ngôi tháp mộ, trong đó, có 3 ngôi bảo tháp của Trúc Lâm Tam Tổ thời Trần (Nhân Tông, Pháp Loa, Huyền Quang), ba ngôi tháp Phổ Đồng và ba ngôi tháp của các vị trụ trì tiền nhiệm. Đặc biệt, chùa mới xây dựng tháp Đa Bảo cao 21m và vườn tượng.
Vườn tượng nằm bên phải gác chuông, giữa vườn là một hồ nước rộng. Ở đây, chùa tôn trí lộ thiên tượng đức Phật Thích Ca bằng đồng màu vàng ngồi thiền định trên tòa sen dưới gốc cây bồ đề cao lớn, tượng Bồ tát Di Lặc bằng đồng trong tư thế đứng và tượng 10 vị đại đệ tử của đức Phật tạc bằng đá trắng.
Xếp hạng
Là Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia được xếp hạng từ năm 1986. Du khách tới đây tìm hiểu về lịch sử ngôi chùa có nguồn gốc hàng nghìn năm với nhiều giá trị về kiến trúc và văn hóa gắn với truyền thống đạo Phật của người phương Đông. Là một ngôi chùa nhưng nơi đây từng diễn ra nhiều sự kiện lịch sử trong thời kháng chiến. Đặc biệt, năm 1926 đông đảo tăng ni, phật tử cùng học sinh, thầy giáo, thợ thuyền lao động tập trung tại chùa Dư Hàng làm lễ truy điệu nhà yêu nước Phan Chu Trinh, khi cả nước được tin cụ mất tại Sài Gòn. Đây là một sự kiện quan trọng, gắn liền với phong trào đấu tranh yêu nước, đòi quyền dân sinh, dân chủ. Cũng tại chùa này, Hội Tăng già cứu quốc Hải Phòng đã làm lễ ra mắt sau Cách mạng tháng Tám (1945). Đây cũng là điểm tổ chức “Tuần lễ vàng“, đồng thời các đoàn thể quần chúng cách mạng họp bàn việc đón tiếp Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Pháp trở về, ghé thăm đồng bào, chiến sĩ Hải Phòng. Lịch sử cũng ghi nhận trong suốt 9 năm kháng chiến, chùa Dư Hàng mở rộng cửa thiền nuôi giấu cán bộ, ủng hộ kháng chiến qua phong trào “áo ấm mùa Đông” cho binh sĩ, lương thực nuôi quân. Đặc biệt, có nhiều vị tu hành ở chùa hăng hái tòng quân cứu nước, tiêu biểu có cố hòa thượng Đinh Quang Lạc được trao tặng Huân chương kháng chiến hạng Ba. Chùa đã được Bộ Văn hóa và Thông tin công nhận Di tích lịch sử – văn hóa quốc gia năm 1986.
Cho đến nay, dù phải trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, ngôi chùa đã được các thế hệ hòa thượng, tăng ni, tín đồ phật tử sở tại chung sức, chung lòng sửa sang, gìn giữ, trông coi để chùa ngày thêm khang trang, đẹp đẽ.
Tham khảo
- http://thegioidisan.vn/vi/chua-du-hang.html
- http://www.chuaviettoancau.com/chua-mien-bac/chua-du-hang-hai-phong-693.html
- http://haiphonginfo.vn/Default.aspx?sname=vPortal&sid=4&pageid=51&catid=450&id=767&catname=Di-tich-lich-su&title=Chua-Du-Hang
_____________________
Các ngôn ngữ khác
Tiếng Anh (English)
Du Hang Pagoda, also known as Phuc Lam Tu, is located in Ho Nam ward, Le Chan district, Hai Phong city. The pagoda dates back to the Early Le Dynasty (980-1009), where the first patriarch came to preach and enlighten Buddhist teachings. During the Tran Dynasty (1225-1400), the patriarchs of the Truc Lam Zen sect, founded by Tran Nhan Tong, had a close relationship with Du Hang Pagoda. The pagoda continues to commemorate the birthdays of patriarchs Tran Nhan Tong and Huyen Quang Ly Dao Tai. In the reign of Le Gia Tong (1672), abbot Nguyen Dinh Sach expanded and rebuilt the pagoda with various structures such as the bell tower, ancestral hall, and monks’ quarters. Du Hang Pagoda has a majestic architecture with a complete campus, including a seven-compartment Buddha hall, a three-story bell tower, and a large bronze bell inscribed with “Phuc Lam Tu Chung”. The main hall is constructed in the shape of the character “Dinh”, with the ancestral house on both sides, the pagoda gate, and the bell tower in front. The pagoda houses many valuable statues such as the Three Ages Buddha statue, the Nine Dragons tower, and the Ten Kings of Hell, along with many horizontal lacquered boards and couplets in the Nguyen dynasty’s artistic style. The pagoda also has nine tomb towers and the newly built Da Bao tower, which is 21 meters high. Du Hang Pagoda was recognized as a national cultural and historical relic in 1986. Visitors come here to learn about the history and architecture of the pagoda, as well as the cultural values associated with Buddhist traditions.
Tiếng Trung (Chinese)
禅余杭寺，又称福林寺，位于海防市黎真郡的湖南坊。该寺历史可追溯到前黎朝时期（980-1009），当时第一位祖师来到这里宣讲佛教教义。在陈朝时期（1225-1400），由陈仁宗创立的竹林宗的祖师们与余杭寺有着密切的关系。余杭寺至今仍保留着纪念祖师陈仁宗和玄光李道裁的生日。到了黎嘉宗时期（1672年），住持阮庭策扩建并重建了该寺，增建了钟楼、祖师殿和僧房等各种建筑。余杭寺拥有宏伟的建筑和完整的院落，包括七间佛殿、三层高的钟楼，以及刻有“福林寺钟”字样的大铜钟。正殿建成“丁”字形，两旁是祖师殿，前面是寺门和钟楼。该寺有许多珍贵的供奉佛像，如三世佛像、九龙宝座和十殿阎王像，还有许多带有阮朝艺术风格的匾额和对联。寺内还有九座墓塔和一座高21米的新建多宝塔。余杭寺于1986年被公认为国家级历史文化遗迹。游客来到这里，可以了解寺庙的历史和建筑，以及与佛教传统相关的文化价值。
Tiếng Pháp (French)
La pagode Du Hang, également connue sous le nom de Phuc Lam Tu, est située dans le quartier Ho Nam, district de Le Chan, ville de Hai Phong. La pagode remonte à l’époque de la dynastie des Le Antérieurs (980-1009), où le premier patriarche est venu prêcher et éclairer les enseignements bouddhistes. Pendant la dynastie des Tran (1225-1400), les patriarches de la secte zen Truc Lam, fondée par Tran Nhan Tong, avaient une relation étroite avec la pagode Du Hang. La pagode continue de commémorer les anniversaires des patriarches Tran Nhan Tong et Huyen Quang Ly Dao Tai. Sous le règne de Le Gia Tong (1672), l’abbé Nguyen Dinh Sach a agrandi et reconstruit la pagode avec diverses structures telles que le clocher, le hall des ancêtres et les quartiers des moines. La pagode Du Hang a une architecture majestueuse avec un campus complet, comprenant une salle de Bouddha à sept compartiments, un clocher à trois étages et une grande cloche en bronze portant l’inscription “Phuc Lam Tu Chung”. La salle principale est construite en forme de caractère “Dinh”, avec la maison des ancêtres de chaque côté, la porte de la pagode et le clocher à l’avant. La pagode abrite de nombreuses statues précieuses telles que la statue du Bouddha des Trois Âges, la tour des Neuf Dragons et les Dix Rois de l’Enfer, ainsi que de nombreuses planches horizontales laquées et des couplets dans le style artistique de la dynastie des Nguyen. La pagode possède également neuf tours funéraires et la tour Da Bao nouvellement construite, qui mesure 21 mètres de haut. La pagode Du Hang a été reconnue comme un vestige culturel et historique national en 1986. Les visiteurs viennent ici pour découvrir l’histoire et l’architecture de la pagode, ainsi que les valeurs culturelles associées aux traditions bouddhistes.
