Giới thiệu
Sơn Nam, một nhà văn, nhà báo, và nhà nghiên cứu văn hóa danh tiếng của Việt Nam, thường được mọi người gọi là “ông già Nam Bộ”, “pho từ điển sống về miền Nam”, hoặc “nhà Nam Bộ học”.
Ông được biết đến với nhiều tác phẩm xuất sắc như “Hương rừng Cà Mau”, “Lịch sử khẩn hoang miền Nam”, “Đất Gia Định – Bến Nghé xưa & Người Sài Gòn”,… Tất cả tác phẩm của ông đã được NXB Trẻ mua tác quyền trọn đời kể từ cuối năm 2002.
Tâm hồn Nam Bộ sâu lắng của nhà văn Sơn Nam hiện diện rõ ràng trong từng câu văn, từng chữ, từng lời của ông, thấm đẫm tinh thần dân tộc Việt Nam. Qua cuốn sách “Văn Minh Miệt Vườn”, ông đã đưa từ ngữ “văn minh miệt vườn” vào văn học sử, được xã hội đánh giá cao. Cả đời và sự nghiệp của ông đều dành cho việc giúp xã hội hiểu rõ hơn về văn hóa Nam Bộ.
Đồng bằng sông Cửu Long, quê hương của “văn minh sông rạch”, “văn minh miệt vườn”, mang đặc điểm độc đáo. Bờ sông không có đê, và bị chia cắt thành từng chặng ở ngã ba, ngã tư. Để băng qua những con rạch nhỏ, người ta phải đi qua những chiếc “cầu tre lắt lẻo gập ghình khó đi”. “Cầu ván đóng đinh” xuất hiện muộn màng khi thực dân Pháp đến. Câu hát “Ví dầu cầu ván…” được rất nhiều người biết đến, thậm chí cả trẻ con ngày xưa cũng thuộc lòng. Do cầu tre khó đi, nhiều người phải… bò, để giữ thăng bằng. Cầu tre còn được gọi là cầu khỉ (người qua cầu phải nhanh nhẹn như con khỉ chuyền trên cây), luôn có nhịp giữa khúc tre rời để đảm bảo an toàn cho ghe qua lại, đặc biệt là khi có ghe có mui cao hoặc có cột buồm.
Mục lục
- Một địa danh
- Từ hồi đầu Tây Lịch
- Giữa hai thế kỷ XIX và XX
- Tánh chất phong kiến
- Cơn chuyển mình trước và sau Âu Châu
- Đại Chiến
- Khi Miệt Vườn trỗi dậy
- Vài câu Hò
- VĂN MINH MIỆT VƯỜN qua vùng Đất Phèn Vịnh Xiêm La
- Vài nhận xét để kết luận