Tiểu sử
Tăng Thiện tức vị Tăng có tên huý là Thiện; không biết ngài là vị Tăng của chùa nào, có nguồn gốc ở đâu. Vào năm Thành Thái thứ 10 năm 1898 ngài đến xin ở chùa Từ Hiếu. Ban đầu nhìn ngài thật hoang mang không biết thế nào. Ngài không biết mình tên là gì, tuổi tác bao nhiêu, ngay cả họ ngài cũng quên, thậm chí quê hương cũng không nhớ; Chỉ vì thấy ngài có tấm cà-sa dệt bằng gai nên cho ngài là một vị Tăng mà thôi.
Ngài nói chí nguyện cầu Phật khất thực nuôi thân mà thôi. Nghe được tiếng nói mới biết Ngài có gốc từ Đông Kinh tới. Khi ăn thì rất nhiều nhưng cữ muối. Gánh nước bửa củi không việc nào từ nan có khi suốt cả tháng, thích ăn rau quả, không nhận cây gai bột mì. Những khi gánh nước bữa củi thì việc ăn uống thật khó lường, hoặc vài tháng không ăn nhưng khi ăn thì gấp hơn 3 người ăn, ưa thích đồ ngọt; tánh tình cần cù, siêng tưới nước mỗi khi quét sân. Đối với các thời kinh và thỉnh chuông sớm tối dù thời tiết nóng lạnh cũng vẫn chưa từng xao lãng. Nếu gặp chư vị quan sơn tự đến dự trai và ở lại đêm ngài thường cung kính mời họ cùng tham gia các thời khoá tụng. Suốt ba năm, ngày nào cũng luôn thiền hành, kiên trì và nhẫn nại như vậy. Ngoài ra ngài không biết các kinh sám khác. Gần đây, chúng lo việc học văn hoá Tây phương, riêng ngài vẫn giữ truyền thống niệm Phật kệ chuông rồi dần cũng thông thuộc. Phàm mỗi một động tác ngài đều lấy sáu chữ chú tỳ-ni làm đầu, các chú này nguyên do vợ chồng tuần phủ họ Mặc thành tâm cúng dường nhưng ngài có lúc xem lúc không. Ngài tuy không học chữ Phạn, không xem kinh, nhưng giờ nào có các thầy thuyết pháp thì đều chú tâm lắng nghe ra chiều rất tâm đắc. Người ta thật không hiểu được ngài có trí tuệ hay không; có lẽ trong hành động của ngài có một cái gì đó hơi khác thường bất cập; phước tuệ song tu là điều không thể thay đổi.
Ngài tịch vào năm nào cũng chưa được rõ.
(Theo Hàm Long Sơn Chí – Như Như Đạo nhân).
Nguồn: Thích Trung Hậu-Thích Hải Ấn, Chư Tôn Thiện Đức & Cư sĩ Hữu Công Phật giáo Thuận Hóa – Tập 1, xuất bản 2011.
