Tiểu sử
Ni Diệu Tri, tục danh là Lê Thị Hiếu, Pháp danh Tâm Lương, sinh ngày 1.1.1939 tại làng Phước Mỹ, Triệu Phong, Quảng Trị. Thân phụ là Cụ ông Lê Văn Phò và thân mẫu là Cụ bà Ngô Thị Thí. Ni sư sinh trưởng trong một gia đình Phật-giáo thuần thành, nên từ nhỏ đã tỏ ra rất hiền hòa, hiếu thuận. Thân phụ mất sớm khi Ni sư lên 9 tuổi. Hấp thụ sâu đậm tinh thần Phật giáo, Ni sư đã có ý nguyện xuất gia từ thuở ấu thơ, nhưng không được sự chấp thuận của gia đình.
Năm 1945, tức năm lên 6 tuổi, Ni sư đã gia nhập Gia đình Phật tử. Với tinh thần sinh hoạt hăng say và là một Phật tử có nhiều khả năng đặc biệt, nên năm 1961, Ban Hướng dẫn Gia đình Phật Tử Quảng Trị đã đề cử Ni sư đảm nhiệm chức vụ Uỷ viên Oanh Vũ nữ.
Năm 1963, tức năm 24 tuổi, Ni sư đã thí phát và quy y vào ngày 12.4.1963 tại chùa Diệu Ấn, Phan Rang và sau đó được đưa vào tu học tại Ni viện Diệu Quang, Nha Trang. Bổn sư của Ni sư là Ni trưởng Đàm Hương. Ni sư thọ Sa Di giới ngày 6.4.1965.
Ngồi việc tu học, hằng ngày Ni sư còn đảm trách việc giáo dục con em tại trường mẫu giáo Kiều Đàm, một cơ sở Văn hóa Giáo dục của Giáo hội Phật giáo tỉnh Khánh Hòa, đặt tại khuôn viên Ni viện Diệu Quang.
Năm 1966, vì thấy tình trạng chiến tranh của đất nước và Đạo pháp luôn bị chính quyền khủng bố, Ni sư đã phát nguyện tự thiêu vào lúc 2 giờ sáng ngày 4.6.1966, tức là ngày 16.4 năm Bính Ngọ, trước đài Quán Thế Âm, tại Ni viện Diệu Quang, nơi Ni sư tu học để cầu nguyện cho đất nước sớm hòa bình, nhân dân an lạc và cũng để phản đối chính sách kỳ thị đối với Phật giáo của chính quyền thời bấy giờ.
Nguồn: Thích Trung Hậu-Thích Hải Ấn, Chư Tôn Thiện Đức & Cư sĩ Hữu Công Phật giáo Thuận Hóa – Tập 1, xuất bản 2011.