Niên đại: Triều vua Minh Mạng
Chất liệu: Kim loại đồng / hợp kim đồng
Kích thước: Đường kính 51 mm; độ dày: 2,5 mm; trọng lượng: 25,6 gram
Loại hình: Tiền thưởng
Nơi phát hiện: Hoàng cung triều Nguyễn, Huế
Đơn vị lưu giữ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
Giới thiệu hiện vật
Đồng tiền thưởng Minh Mệnh thông bảo – Gia cấp nhân túc có dáng hình tròn, tâm đục lỗ vuông, bao quanh bởi hệ thống gờ viền mép ngoài và gờ viền lỗ vuông đúc nổi rõ nét. Chu vi đồng tiền chuẩn xác, bề mặt phẳng nhẵn, gờ viền dày dặn tạo nên kết cấu đồng đều và chắc chắn.
Mặt trước đúc nổi 4 chữ Hán thể Chân thư theo lối đối đọc chéo: Minh Mệnh thông bảo 明命通寶, xác định tiền được đúc chính thức dưới thời vua Minh Mạng. Nét chữ đúc nổi thẳng đứng, chân phương và rõ ràng trên nền lòng tiền.
Mặt sau đúc nổi 4 chữ Hán: Gia cấp nhân túc 家給人足, phân bổ cân đối ở 4 phía quanh lỗ vuông trung tâm. Cụm từ bắt nguồn từ điển tịch cổ Hoài Nam Tử và Sử Ký, mang ý nghĩa nhà nhà no ấm, người người đủ đầy, phản ánh mục tiêu trị quốc hướng đến cảnh sống ấm no của muôn dân. Nét chữ sắc gọn, đồng bộ về kiểu cách và tỷ lệ với mặt trước.
Hiện vật được đúc làm tặng phẩm ban thưởng cho các quan lại, tôn thất có thành tích phụng sự triều đình, đặc biệt trong các lĩnh vực quản lý hành chính, an dân và phát triển kinh tế xã tắc.
Giá trị tiêu biểu
Giá trị lịch sử: Hiện vật phản ánh chế độ khen thưởng công trạng dưới thời vua Minh Mạng 1820 – 1840, đồng thời minh chứng cho định hướng an dân, chăm lo đời sống vật chất nhân dân của triều Nguyễn ở nửa đầu thế kỷ XIX.
Giá trị văn hóa: Thể hiện lý tưởng trị quốc nhân văn theo quan điểm Nho gia truyền thống; minh văn Gia cấp nhân túc khẳng định thước đo của một thời kỳ thịnh trị là cảnh đời sống ấm no, sung túc của bách tính.
Giá trị nghệ thuật: Thể hiện kỹ thuật đúc đồng tinh xảo qua đường kính lớn 51 mm, gờ viền đồng tâm sắc nét; bố cục thư pháp thể Chân thư đĩnh đạc, phân bổ cân đối và hài hòa quanh tâm vuông.
Giá trị độc đáo: Thuộc dòng tiền thưởng mỹ hiệu 4 chữ mang định hướng dân sinh rõ nét của triều Nguyễn, giữ vai trò tặng phẩm vinh danh đồng thời truyền tải thông điệp mong cầu quốc thái dân an của hoàng đế.
Nguồn ảnh: Sưu tầm