Niên đại: Triều Triều vua Minh Mạng
Chất liệu: Kim loại đồng / hợp kim đồng
Kích thước: Đường kính 51,2 mm; độ dày: 2 mm; trọng lượng: 24,5 gram
Loại hình: Tiền thưởng
Nơi phát hiện: Hoàng cung triều Nguyễn, Huế
Đơn vị lưu giữ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
Giới thiệu hiện vật
Đồng tiền thưởng Minh Mệnh thông bảo – Vương đạo đãng đãng, thánh mô dương dương có hình dáng tròn dẹt, tâm đục lỗ vuông, bao quanh bởi gờ viền mép ngoài và gờ viền lỗ vuông đúc nổi rõ nét. Chu vi đồng tiền chuẩn xác, bề mặt phẳng nhẵn, các đường gờ mép sắc gọn tạo nên kết cấu đồng đều và chắc chắn.
Mặt trước đúc nổi 4 chữ Hán thể Chân thư theo lối đối đọc chéo: Minh Mệnh thông bảo 明命通寶, xác định tiền được đúc chính thức dưới thời vua Minh Mạng. Nét chữ đúc nổi ngay ngắn, chân phương và phân bổ cân xứng trên nền lòng tiền.
Mặt sau đúc nổi 8 chữ Hán: Vương đạo đãng đãng thánh mô dương dương 王道蕩蕩聖謨洋洋, bố cục theo lối liên đọc xoay vòng ngược chiều kim đồng hồ quanh lỗ vuông trung tâm. Cụm từ đúc kết từ kinh điển Kinh Thư và Kinh Thi, mang ý nghĩa con đường trị quốc của bậc vương giả rộng lớn bao la, mưu lược và khuôn phép của bậc thánh nhân sâu rộng dồi dào, ca ngợi đường lối cai trị quang minh chính đại cùng đức độ to lớn của đấng minh quân. Tám chữ được bố trí hài hòa, nét chữ thanh thoát và đúc nổi rõ ràng.
Hiện vật được đúc làm tặng phẩm ban thưởng cho các bậc tôn thất, đại thần có nhiều công lao phụng sự vương triều, đặc biệt là các bậc bề tôi tài đức phò tá đắc lực cho sự nghiệp trị quốc của hoàng đế.
Giá trị tiêu biểu
Giá trị lịch sử: Hiện vật phản ánh chế độ điển lệ và quy chế ban thưởng vinh danh dưới thời vua Minh Mạng 1820 – 1840, là minh chứng vật chất thể hiện tham vọng củng cố vương quyền và khẳng định tính chính thống của triều Nguyễn đầu thế kỷ XIX.
Giá trị văn hóa: Thể hiện đỉnh cao của tư tưởng chính trị Nho giáo về vương đạo và thánh đạo; minh văn là lời tôn vinh quyền lực tối thượng cùng trí tuệ sáng suốt của bậc thiên tử trong việc trị nước an dân.
Giá trị nghệ thuật: Thể hiện kỹ thuật đúc đồng tinh chuẩn qua kích thước lớn trên 51 mm, kết cấu phẳng phiu; nghệ thuật sắp đặt 8 chữ Hán quanh tâm vuông đạt sự cân đối chặt chẽ, nét chữ Chân thư mực thước và uyển chuyển.
Giá trị độc đáo: Thuộc nhóm tiền thưởng mỹ hiệu 8 chữ quý hiếm bậc nhất của triều Nguyễn, nổi bật bởi cấu trúc minh văn đọc vòng ngược chiều kim đồng hồ cùng thông điệp khẳng định trọn vẹn vương quyền và thánh đạo chốn đế đô.
Nguồn ảnh: Sưu tầm
