Tên gọi và vị trí địa lý
Chùa Yên Nhân hiện tọa lạc tại thôn Yên Nhân, xã Hòa Phú, thành phố Hà Nội (trước đây thuộc xã Hòa Chính, huyện Chương Mỹ).
Ngôi chùa có tên chữ là Hanh Thông tự, được xem là một trong những di tích Phật giáo cổ kính, tiêu biểu của vùng đất Chương Mỹ, mang đậm dấu ấn lịch sử và văn hóa lâu đời.
Lịch sử và nhân vật
Theo dấu tích khảo cổ còn lại tại chùa như năm chân tảng đá hoa sen thời Trần cùng hệ thống tượng tròn cổ, có thể phỏng đoán rằng chùa được khởi dựng từ thời Trần. Trải qua nhiều lần trùng tu, đặc biệt vào các năm Khải Định thứ 4 (1919) và Khải Định thứ 6 (1921), chùa vẫn giữ được nhiều yếu tố kiến trúc truyền thống, phản ánh rõ nét giá trị văn hóa lịch sử lâu đời.
Kiến trúc cảnh quan
Tổng thể kiến trúc chùa bao gồm các hạng mục: Cổng, Tam Bảo, Nhà Tổ, và các công trình phụ trợ khác.
Tiền Đường được thiết kế theo kiểu truyền thống, gồm 3 gian, 2 chái, tường hồi xây kiểu bít đốc, mái lợp ngói ri cổ. Bộ vì gian giữa theo kiểu thượng giá chiêng chồng rường, hạ kẻ ngồi, hoa văn chạm khắc tuy giản lược nhưng vẫn giữ được thần thái cổ kính. Hai bộ vì hồi sử dụng kiểu thượng giá chiêng chồng rường, hạ kẻ chuyển xà nách kết hợp quá giang, mang đậm đặc trưng kiến trúc dân gian vùng Bắc Bộ. Đây là kiến trúc đơn giản, không cầu kỳ, nhưng được xây dựng vững chãi.
Hậu Cung gồm 4 gian nhà dọc, được xây nối liền phía sau gian giữa của Tiền Đường, tạo nên một thể thống nhất theo kiểu kiến trúc chữ Đinh (丁). Không gian bên trong thượng điện được thiết kế với 3 vòm cuốn, phần trần làm phẳng. Bên trong xây các bệ gạch cao dẫn từ ngoài vào là nơi bài trí hệ thống tượng thờ.
Phía sau Tam Bảo là Nhà Tổ 5 gian, xây tường hồi bít đốc. Kết cấu bộ vì đỡ mái kiểu kèo ke giá chiêng, quá giang. Kiến trúc đơn giản, ít hoa văn.
Hiện vật
Hiện nay, chùa Yên Nhân vẫn bảo tồn được nhiều hiện vật quý giá có giá trị lịch sử và nghệ thuật, bao gồm: 27 pho tượng gỗ có niên đại từ thế kỷ XVII , 1 bức hoành phi; 1 quả chuông đồng mang tên Hạnh Thông tự chung, đúc vào năm Tự Đức thứ 7 (1854); cùng 5 chân tảng đá hoa sen có niên đại từ thời Trần (thế kỷ XIII-XIV). Ngoài ra, chùa còn lưu giữ nhiều đồ thờ truyền thống như bát hương, đài gỗ, mâm bồng… thể hiện đời sống tín ngưỡng phong phú và nét văn hóa đặc trưng của Phật giáo Việt Nam.
Xếp hạng
Chùa Yên Nhân được xếp hạng là Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia theo quyết định ban hành ngày 28 tháng 12 năm 2002, ghi nhận giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc tiêu biểu của ngôi chùa.
Bản dịch Tiếng Anh
Name and Geographical Location
Yen Nhan Pagoda, whose formal name is Hanh Thong Tu, is located in Yen Nhan village, Hoa Phu commune, Hanoi city (formerly belonging to Hoa Chinh commune, Chuong My district).
The pagoda is considered one of the ancient and representative Buddhist relics of the Chuong My region, bearing profound historical and cultural significance.
History and Figures
Based on archaeological remains preserved at the site—such as five lotus-shaped stone bases from the Tran dynasty and a system of ancient sculptures—it can be inferred that the pagoda was founded during the Tran dynasty.
Throughout history, the pagoda has undergone several renovations, particularly in the 4th year of Khai Dinh (1919) and the 6th year of Khai Dinh (1921). Despite these restorations, many traditional architectural features have been preserved, reflecting the enduring cultural and historical values of the site.
Architecture and Landscape
The architectural complex of Yen Nhan Pagoda includes: the Entrance Gate, the Main Sanctuary (Tam Bao), the Ancestors’ House (Nha To), and other auxiliary structures.
The Front Hall (Tien Duong) follows the traditional design, consisting of 3 compartments and 2 side wings, with gable walls of the “bit doc” type and tiled roofs of ancient “ri” tiles. The central frame is built in the “thuong gia chieng” style with superimposed beams and lower resting struts, with relatively simple carvings yet retaining its antique character. The side frames adopt the “gia chieng” structure with superimposed beams, lower struts, and “quá giang” elements, reflecting the typical folk architecture of Northern Vietnam. This style is simple and unembellished, yet solidly constructed.
The Rear Sanctuary (Hau Cung) consists of four longitudinal compartments, directly connected to the central chamber of the Front Hall, forming a unified structure in the traditional “Dinh” (丁) architectural plan. The interior of the Upper Hall is designed with three vaulted arches and a flat ceiling. Inside, elevated brick platforms extend from the entrance inward, serving as bases for the arrangement of worship statues.
Behind the Main Sanctuary stands the Ancestors’ House (Nha To), consisting of five compartments with “bit doc” gable walls. The supporting roof frame follows the “gia chieng” style with beams and “quá giang” elements. The structure is simple, with minimal ornamentation.
Relics
Yen Nhan Pagoda preserves a valuable collection of historical and artistic artifacts, including:
-
27 wooden statues dating from the 17th century,
-
1 horizontal inscribed board (hoanh phi),
-
1 bronze bell named Hanh Thong Tu chung, cast in the 7th year of Tu Duc (1854),
-
5 lotus-shaped stone bases dating from the Tran dynasty (13th–14th centuries).
In addition, the pagoda still preserves various traditional worship objects such as incense burners, wooden altars, and offering trays, illustrating the rich religious life and distinctive cultural features of Vietnamese Buddhism.
Recognition
Yen Nhan Pagoda was recognized as a National-level Architectural and Artistic Monument on December 28, 2002, affirming its historical, cultural, and architectural significance.
中文翻译
名称与地理位置
燕仁寺，字名“亨通寺”，现坐落于河内市和富社燕仁村（原属彰美县和正社）。
该寺被视为彰美地区具有代表性的古老佛教遗迹之一，承载着深厚的历史与文化价值。
历史与人物
根据寺中现存的考古遗迹——如五块元代莲花形石座以及一套古老圆雕造像——可以推断燕仁寺始建于陈朝时期。
历经多次修缮，尤其是在启定四年（1919）和启定六年（1921），寺庙仍保留了大量传统建筑元素，充分反映了悠久的历史文化价值。
建筑与景观
燕仁寺整体建筑包括：山门、三宝殿、祖师殿以及其他附属建筑。
前殿采用传统设计，三间两翼，山墙为“壁堵”式，屋顶覆以古老的“ri”瓦。中间殿架为“上价铮”叠梁式，下承横枋，雕饰简约而古朴。两侧殿架采用“价铮”结构，上叠梁，下承枋并结合“过梁”，充分体现越北民间建筑特色。整体风格简洁质朴而坚固。
后殿由四间纵屋组成，与前殿中间相连，整体布局呈“丁”字形。上殿内部设有三座拱券，顶部平坦。殿内砌有高砖座，自门口延伸至内部，用于安置佛像体系。
三宝殿之后为祖师殿，共五间，山墙为“壁堵”式。屋架为“价铮”结构，辅以横梁，建筑简洁少饰。
文物
燕仁寺至今仍保存着大量珍贵的历史与艺术文物，包括：
-
十七世纪的二十七尊木雕佛像，
-
一块横匾，
-
一口名为“亨通寺钟”的铜钟，铸于嗣德七年（1854），
-
五块陈朝（十三至十四世纪）莲花石座。
此外，寺中还保存着多种传统祭祀器物，如香炉、木制供台、供盘等，展现出越南佛教丰富的信仰生活与独特的文化特征。
级别认定
燕仁寺于2002年12月28日被认定为国家级建筑艺术遗迹，确认了其突出的历史、文化与建筑价值。
Traduction Française
Nom et situation géographique
La pagode Yen Nhan, dont le nom officiel est Hanh Thong Tu, est située au village de Yen Nhan, commune de Hoa Phu, ville de Hanoi (anciennement rattachée à la commune de Hoa Chinh, district de Chuong My).
Elle est considérée comme l’un des monuments bouddhiques anciens et représentatifs de la région de Chuong My, portant une empreinte historique et culturelle profonde.
Histoire et personnages
D’après les vestiges archéologiques encore conservés dans la pagode—tels que cinq bases en pierre en forme de lotus de l’époque Tran ainsi qu’un ensemble de statues anciennes—il est possible de supposer que la pagode fut fondée sous la dynastie Tran.
Au fil des siècles, la pagode a été restaurée à plusieurs reprises, notamment en la 4e année de Khai Dinh (1919) et en la 6e année de Khai Dinh (1921). Malgré ces restaurations, elle a su préserver de nombreux éléments architecturaux traditionnels, reflétant avec clarté ses valeurs culturelles et historiques séculaires.
Architecture et paysage
Le complexe architectural de la pagode Yen Nhan comprend : le Portail, le sanctuaire principal (Tam Bao), la Maison des Patriarches (Nha To), ainsi que diverses structures annexes.
Le bâtiment du Tien Duong suit le modèle traditionnel, avec trois travées et deux ailes latérales, des murs pignons de type bit doc et une toiture recouverte de tuiles anciennes ri. La charpente centrale adopte le style thuong gia chieng avec poutres superposées et entraits inférieurs, aux décorations sobres mais au caractère antique. Les charpentes latérales utilisent également la structure gia chieng avec poutres superposées et traverses, caractéristiques de l’architecture populaire du Nord Vietnam. L’ensemble est simple, sans ornementation excessive, mais solidement bâti.
Le Hau Cung comprend quatre travées longitudinales, reliées directement à la travée centrale du Tien Duong, formant un plan architectural en « Dinh » (丁). L’intérieur du sanctuaire supérieur est conçu avec trois arcs voûtés et un plafond plat. Des autels en briques surélevés mènent de l’entrée vers l’intérieur, destinés à l’installation des statues cultuelles.
Derrière le Tam Bao se trouve la Maison des Patriarches de cinq travées, avec des murs pignons bit doc. Sa charpente repose sur le style gia chieng avec poutres et traverses, d’une architecture simple et peu décorée.
Reliques
La pagode Yen Nhan conserve encore de nombreux objets précieux à valeur historique et artistique, notamment :
-
27 statues en bois datant du XVIIe siècle,
-
1 panneau horizontal (hoanh phi),
-
1 cloche en bronze nommée Hanh Thong Tu chung, coulée en la 7e année de Tu Duc (1854),
-
5 bases en pierre en forme de lotus datant de la dynastie Tran (XIIIe–XIVe siècles).
La pagode conserve également divers objets rituels traditionnels tels que brûle-encens, autels en bois et plateaux d’offrandes, illustrant la richesse de la vie spirituelle et les particularités culturelles du bouddhisme vietnamien.
Classement
La pagode Yen Nhan a été classée Monument national d’architecture et d’art le 28 décembre 2002, en reconnaissance de sa valeur historique, culturelle et architecturale.
Tài liệu tham khảo
- Vũ Văn Quân (2022), Hồ sơ tư liệu văn hiến Thăng Long, tập 6, Nxb Hà Nội.
