Tín ngưỡng thành hoàng VN
Từ năm 1986 đến nay, quá trình đổi mới đã gắn kết với một sự thức tỉnh mạnh mẽ trong đời sống tôn giáo và tín ngưỡng của người dân, tạo ra áp lực đối với xã hội và đưa các nhà nghiên cứu vào cuộc. Hơn nữa, nhận thức của xã hội đã thay đổi đáng kể, nhận ra rằng tôn giáo và tín ngưỡng, giống như nhiều hiện tượng khác, là sản phẩm của xã hội và phản ánh nhận thức của xã hội.
Tôn giáo và tín ngưỡng không chỉ là một phần của đời sống văn hóa tinh thần mà còn là một phần quan trọng của sinh hoạt văn hóa của cộng đồng. Vì vậy, các nhà nghiên cứu về văn hóa, đặc biệt là về văn hóa dân gian, không thể bỏ qua khía cạnh tâm linh và tôn giáo để hiểu sâu hơn về văn hóa của dân tộc. Trong ngữ cảnh này, một nhóm nhà nghiên cứu tại Viện nghiên cứu văn hóa dân gian đã tiến hành nghiên cứu về một số hình thức tín ngưỡng dân gian. Họ đã tiếp cận vấn đề này từ góc độ của văn hóa học, nhấn mạnh rằng tôn giáo và tín ngưỡng là nhân tố hạt nhân tích hợp các hoạt động văn hóa dân gian, tạo ra một mối liên hệ chặt chẽ giữa tín ngưỡng và văn hóa.
Trong cuốn sách “Tín Ngưỡng Thành Hoàng Việt Nam,” ngoài việc trình bày các quan điểm lý luận và phương pháp liên quan đến tôn giáo và văn hóa tín ngưỡng, các tác giả đã tiến hành nghiên cứu về một số tín ngưỡng dân gian cụ thể. Ví dụ, họ đã nghiên cứu về việc thờ cúng Tổ tiên trong các gia đình, dòng họ và cả tôn giáo Quốc tổ Hùng Vương ở khía cạnh quốc gia. Điều này là một hình thức tín ngưỡng nhằm thắt chặt quan hệ huyết thống trong gia đình và dòng họ, phổ biến trong người Kinh và một số dân tộc thiểu số. Cuốn sách nghiên cứu này cung cấp cái nhìn sâu rộng về hình thức thờ cúng Thành hoàng làng và hội đình, đóng vai trò quan trọng trong việc gắn kết cộng đồng láng giềng làng xã và thúc đẩy phát triển văn hóa làng, một phần quan trọng của văn hóa Việt Nam.
