ĐỜI NAY CUNG TIẾN, NGÀN SAU PHỤNG THỜ
Tác giả: Vũ Thị Mai Anh
Dịch và giới thiệu: GS. Philippe Papin
Nhà xuất bản Thế Giới, 2015
Đời nay cung tiến, ngàn sau phụng thờ là một chuyên khảo công phu, độc đáo về tục lệ bầu hậu qua văn khắc Hán Nôm ở một số địa phương đồng bằng châu thổ sông Hồng (1802–1903). Tác phẩm dựa trên luận văn tốt nghiệp được thực hiện tại Trường Cao học Thực hành (École Pratique des Hautes Études, Pháp) của tác giả Vũ Thị Mai Anh, dưới sự hướng dẫn của GS. Philippe Papin.
Nội dung chính:
-
Khảo sát 214 bia (tương đương 267 thác bản) văn bia bầu hậu, thuộc thế kỷ XIX, từ các làng thuộc châu thổ sông Hồng: trung tâm Hà Nội, vùng nông thôn và giáp miền núi.
-
Phân tích nội dung, hình thức, đối tượng, lý do cung tiến và đối tượng tiếp nhận tài sản.
-
Xem xét mối quan hệ giữa người cung tiến và làng xã, chùa, đình.
-
Tìm hiểu giá trị kinh tế, xã hội và tín ngưỡng của tục lệ bầu hậu.
-
So sánh với các loại hình văn khắc khác, từ đó làm rõ vị trí đặc thù của bia hậu trong tổng thể các loại hình văn khắc Việt Nam.
Giá trị nổi bật:
-
Là công trình đầu tiên khai thác một cách có hệ thống mảng văn khắc bầu hậu, vốn rất phong phú nhưng ít được quan tâm nghiên cứu trước đây.
-
Giúp làm sáng tỏ tập quán dân gian về thờ phụng, cung tiến tài sản và sự hình thành mối quan hệ xã hội – tôn giáo trong làng xã Việt Nam thế kỷ XIX.
-
Cung cấp nhiều số liệu, phân tích cụ thể, khoa học và có chiều sâu.
-
Góp phần mở rộng nhận thức về giá trị sử liệu của văn bia Hán Nôm.
Ý nghĩa:
-
Tài liệu cần thiết cho giới nghiên cứu văn hóa dân gian, sử học, Hán Nôm học, tôn giáo học.
-
Giúp hiểu rõ hơn nếp sống xã hội, cấu trúc làng xã và tín ngưỡng dân gian thời Nguyễn.
-
Góp phần bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn bia Việt Nam.
-
Có thể làm mẫu mực cho các nghiên cứu liên ngành giữa văn khắc, lịch sử xã hội và tín ngưỡng
