Tên gọi và vị trí địa lý
Chùa Phúc Lâm, còn gọi là Phúc Lâm Tự, tọa lạc trên trục chính số 120 đường Yên Phụ, phường Nguyễn Trung Trực, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
Nằm gần khu vực trung tâm chính trị của Thủ đô, chùa Phúc Lâm là một trong những ngôi chùa mang đậm dấu ấn lịch sử và văn hóa của Hà Nội.
Lịch sử và nhân vật
Hình thành và phát triển qua nhiều giai đoạn, ngôi cổ tự gần 300 năm của Thủ đô có nhiều lần trùng tu, tôn tạo lại để bảo tồn những giá trị thuở ban đầu. Chùa Phúc Lâm được khởi dựng từ thời vua Cảnh Thịnh (triều Tây Sơn), vào khoảng năm Canh Thân 1740.
Năm Giáp Ngọ (1954), sư tổ Thích Đàm Vân chủ trì xây dựng lại chùa khởi xướng quyên góp tiền công đức thập phương để mở mang ngôi chùa.(1)
Kiến trúc cảnh quan
Trải qua thời gian, chùa đã xuống cấp nghiêm trọng. Hiện nay, chùa Phúc Lâm được xây dựng theo bố cục tiền đường – hậu cung, với tổng thể gồm:
- 5 gian tiền đường nối liền 3 gian chuôi vồ (hậu cung).
- Hệ thống cửa võng được chạm trổ tinh xảo, thếp vàng lộng lẫy, tạo nên không gian thờ tự trang nghiêm, cổ kính.
Ngoài khu vực Tam bảo thờ Phật, chùa còn có điện thờ Mẫu và khu vực thờ các vị Tổ sư, Hộ pháp, Thánh thần, kết hợp hài hòa giữa tín ngưỡng Phật giáo và tín ngưỡng dân gian.
Khuôn viên chùa tuy không quá rộng lớn nhưng thanh tịnh, thoáng đãng, cây xanh bao quanh tạo cảm giác bình yên, tĩnh lặng giữa lòng phố.
Hiện vật
Chùa Phúc Lâm hiện lưu giữ nhiều hiện vật quý giá:
- Bộ tượng Phật với 23 pho tượng lớn nhỏ, trong đó nổi bật là tượng Văn Thù cưỡi sư tử xanh và Phổ Hiền cưỡi voi trắng – những tác phẩm điêu khắc đồng hiếm gặp trong nghệ thuật Việt Nam thế kỷ XIX.
- Chuông đồng cổ: Một quả chuông lớn được chuyển từ chùa Vĩnh Phúc (Vĩnh Khánh tự) về thờ, có niên đại lâu đời.
- Bộ khám thờ, hoành phi, câu đối cổ kính, tinh xảo, thể hiện nghệ thuật điêu khắc và thư pháp truyền thống.
- Các tượng Mẫu, tượng Thánh được tạo tác tỉ mỉ, góp phần làm phong phú không gian thờ tự của chùa.
Sự kiện và lễ hội
Chùa Phúc Lâm tổ chức nhiều sự kiện Phật sự trong năm:
- Lễ Phật Đản (15/4 âm lịch): Đại lễ trọng của Phật giáo, với các hoạt động tụng kinh, lễ tắm Phật và cầu nguyện cho thế giới hòa bình.
- Lễ Vu Lan Báo Hiếu (15/7 âm lịch): Dịp để Phật tử tưởng nhớ cha mẹ tổ tiên, thực hành hiếu đạo.
- Khóa lễ cầu an đầu năm, cầu siêu cuối năm, các khóa tu ngắn hạn và thuyết giảng Phật pháp thường xuyên diễn ra, phục vụ đông đảo tín đồ và nhân dân trong vùng.
Chú thích
Tham khảo
- Quận Ba Đình, Chùa Phúc Lâm, website https://visitbadinh.com.vn/ xem ngày 27/04/2025.
_____________________________________________
Các ngôn ngữ khác
1. Tiếng Anh (English)
I. Name and Geographical Location
Phuc Lam (also: Phuc Lam Tu) is located at No. 120 Yen Phu Street, Nguyen Trung Truc Ward, Ba Dinh District, Hanoi.
Near the political center of the capital, Phuc Lam Pagoda is among the temples that bear strong historical and cultural imprints of Hanoi.
II. History and Historical Figures
Having formed and evolved through multiple phases, this nearly 300-year-old city pagoda has undergone several restorations to preserve its original values. Phuc Lam Pagoda was initiated in the era of King Canh Thinh (Tay Son dynasty), around the Canh Than year 1740.
In Giap Ngo (1954), Venerable Thich Dam Van presided over a major reconstruction, mobilizing universal donations to expand the pagoda.
III. Architectural Features and Landscape
After severe deterioration over time, the current compound follows a front hall – rear sanctuary layout, comprising:
- Five-bay front hall connected to a three-bay “chuoi vo” (rear sanctuary).
- A system of carved and gilded portal screens (cua võng), resplendent and meticulous, shaping a solemn, time-honored worship space.
Beyond the Tam Bao dedicated to the Buddha, the pagoda also houses shrines to the Mother Goddess, Patriarchs, Guardian Deities, and local divinities, harmonizing Buddhist worship with vernacular beliefs.
Though not expansive, the precinct is tranquil and airy, with greenery enclosing a peaceful oasis amid the city.
IV. Artefacts and Relics
- Buddha statue group of 23 pieces; notably Manjusri on a blue lion and Samantabhadra on a white elephant—rare bronze works in 19th-century Vietnamese art.
- Ancient bronze bell: a large bell transferred from Vinh Phuc (Vinh Khanh Tu), of considerable antiquity.
- Altars, horizontal plaques (hoanh phi), and couplets—refined carvings and traditional calligraphy.
- Mother Goddess and Saints statues, finely executed, enriching the sacred ambience.
V. Events and Festivals
Annual Buddhist activities include:
- Vesak (15th day, 4th lunar month): sutra recitation, Buddha-bathing rite, prayers for world peace.
- Ullambana / Vu Lan (15th day, 7th lunar month): filial-piety observance honoring parents and ancestors.
- New-year peace rites, year-end requiem services, short retreats, and regular Dharma talks serving the faithful and local residents.
2. Tiếng Pháp (French)
I. Nom et situation géographique
Phuc Lam (également Phuc Lam Tu) se situe au 120, rue Yen Phu, quartier Nguyen Trung Truc, arrondissement de Ba Dinh, Hanoï.
À proximité du centre politique de la capitale, la pagode Phuc Lam compte parmi les temples fortement marqués par l’histoire et la culture de Hanoï.
II. Histoire et personnages
Formée et développée en plusieurs étapes, cette pagode urbaine tricentenaire a fait l’objet de restaurations répétées afin d’en préserver les valeurs originelles. Elle fut fondée sous le roi Canh Thinh (dynastie Tay Son), vers l’année Canh Than 1740.
En Giap Ngo (1954), le vénérable Thich Dam Van dirigea une reconstruction, lançant un appel aux dons pour agrandir le temple.
III. Architecture et paysage
Après une dégradation importante, l’ensemble actuel adopte le schéma avant-hall – sanctuaire arrière, comprenant :
- Cinq travées d’avant-hall en enfilade avec trois travées “chuoi vo” (sanctuaire arrière).
- Systèmes de portiques sculptés et dorés (cua võng), d’une grande finesse, conférant au lieu un caractère solennel et ancien.
Outre le Tam Bao dédié au Bouddha, la pagode comprend un sanctuaire de la Mère, des espaces pour Patriarches, Gardiens et divinités, alliant culte bouddhique et croyances populaires.
Bien que modeste, l’enceinte est paisible et aérée, ceinte de verdure procurant une quiétude au cœur de la ville.
IV. Objets et reliques
- Ensemble statuaire de 23 pièces ; à signaler Manjusri monté sur un lion bleu et Samantabhadra monté sur un éléphant blanc — œuvres en bronze rares de l’art vietnamien du XIXe siècle.
- Cloche en bronze ancienne : grande cloche transférée de Vinh Phuc (Vinh Khanh Tu), d’ancienneté notable.
- Autels, plaques horizontales (hoanh phi) et distiques — sculptures et calligraphies traditionnelles soignées.
- Statues de la Mère et des Saints, exécutées avec minutie, enrichissant l’espace cultuel.
V. Événements et fêtes
- Vesak (15e jour du 4e mois lunaire) : récitations, rituel de bain du Bouddha, prières pour la paix.
- Ullambana / Vu Lan (15e jour du 7e mois lunaire) : célébration de la piété filiale envers parents et ancêtres.
- Rites de paix du Nouvel An, offices de requiem de fin d’année, retraites brèves et enseignements réguliers au service des fidèles et des habitants.
3. Tiếng Trung (Chinese)
一、名称与地理位置
福林寺（亦称福林寺院）坐落于河内市巴亭郡阮忠直坊安富街120号。
因临近首都政治中心，福林寺是河内颇具历史与文化印记的古寺之一。
二、历史与人物
寺院历经多阶段形成与发展，这座近三百年的古寺多次修缮以保存初创价值。福林寺创建于景盛王（西山朝）时期，约在庚申年（1740）。
甲午（1954）年，释谈云祖师主持重建，发起十方善款以扩建寺院。
三、建筑与景观
因年久失修曾严重破败，今按前殿—后殿格局重建，整体包括：
- 五间前殿相连三间“锤柄”（后殿）。
- **楹门罩（门楣屏）**雕刻精细并镀金华美，营造庄严古雅的礼佛空间。
除三宝殿供佛外，尚设圣母殿与祖师、护法、神祇供奉区，体现佛教与民间信仰的和谐共融。
寺域不广而清静通透，绿荫环抱，于闹市中自成宁谧之境。
四、文物与遗存
- 佛像群共23尊，其中特别的是文殊骑青狮与普贤骑白象——十九世纪越南艺术中罕见的铜制雕像。
- 古铜钟：自**永福寺（永庆寺）**迁来的一口大型铜钟，年代久远。
- 神龛、横匾与楹联：雕刻与书法传统精湛。
- 圣母与圣像：雕造细致，丰富了寺院礼佛空间。
五、活动与节庆
- 佛诞（农历四月十五）：诵经、浴佛、祈愿世界和平。
- 盂兰盆/盂兰孝亲（农历七月十五）：追思父母祖先，弘扬孝道。
- 岁首祈安、岁末超度法会、短期禅修与常态化佛学讲座，服务本地信众与民众。
