Tên hiện vật: Bát bồng gốm văn hóa Hoa Lộc
Niên đại: Khoảng 4.000–3.800 năm cách ngày nay.
Chất liệu: Gốm.
Số lượng: 1 hiện vật.
Loại hình: Đồ gốm khảo cổ học, thuộc văn hóa Hoa Lộc thời đại kim khí.
Đơn vị lưu giữ: Bảo tàng Gốm thời dựng nước.
Xếp hạng: Bảo vật quốc gia, theo Quyết định số 236/QĐ-TTg ngày 03/02/2026 của Thủ tướng Chính phủ.
Giới thiệu bảo vật
Bát bồng gốm văn hóa Hoa Lộc có niên đại khoảng 4.000–3.800 năm cách ngày nay, là hiện vật tiêu biểu thuộc văn hóa Hoa Lộc, một nền văn hóa khảo cổ phân bố chủ yếu tại vùng ven biển và châu thổ sông Mã, tỉnh Thanh Hóa. Hiện vật góp phần phản ánh trình độ phát triển của kỹ thuật chế tác gốm cũng như đời sống vật chất, tinh thần của cư dân Việt cổ trong thời đại kim khí.
Bát bồng có hình dáng cân đối, cấu trúc hài hòa giữa phần bát và chân đế, tạo nên tổng thể có tỷ lệ tương xứng. Bề mặt hiện vật được miết láng, kết hợp các mô típ hoa văn khắc vạch và chấm que, tạo thành những hình tam giác, hình thoi và văn cuống rạ. Cách tổ chức hoa văn cùng kỹ thuật tạo hình cho thấy sự khéo léo của người thợ thủ công đương thời và những đặc trưng tạo hình của đồ gốm văn hóa Hoa Lộc.
Giá trị tiêu biểu
Giá trị lịch sử và khảo cổ học: Bát bồng gốm là nguồn tư liệu quan trọng phục vụ nghiên cứu văn hóa Hoa Lộc, góp phần tìm hiểu đời sống của cư dân cổ tại khu vực lưu vực sông Mã cách ngày nay khoảng 4.000–3.800 năm. Hình dáng, kỹ thuật chế tác và hệ thống hoa văn của hiện vật giúp nhận diện đặc trưng văn hóa vật chất của cộng đồng cư dân thời đại kim khí.
Giá trị kỹ thuật: Hiện vật thể hiện trình độ tạo hình, xử lý bề mặt và trang trí gốm của cư dân Hoa Lộc. Sự kết hợp giữa phần bát và chân đế, cùng kỹ thuật miết láng và khắc vạch, chấm que, cho thấy kinh nghiệm chế tác và khả năng tổ chức hoa văn tương đối hoàn chỉnh của người thợ thủ công cổ.
Giá trị nghệ thuật: Bố cục cân đối, hình thức tạo dáng hài hòa và các mô típ hoa văn hình học tạo nên đặc trưng thẩm mỹ riêng của bát bồng. Hệ thống trang trí không chỉ làm tăng giá trị tạo hình mà còn cung cấp tư liệu để nghiên cứu tư duy thẩm mỹ và truyền thống trang trí trên đồ gốm thời tiền sử ở Việt Nam.
