Niên đại: Triều Triều vua Minh Mạng
Chất liệu: Kim loại đồng / hợp kim đồng
Kích thước: Đường kính 51,5 mm; độ dày: 2 mm; trọng lượng: 25,5 gram
Loại hình: Tiền thưởng
Nơi phát hiện: Hoàng cung triều Nguyễn, Huế
Đơn vị lưu giữ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
Giới thiệu hiện vật
Đồng tiền thưởng Minh Mệnh thông bảo – Thân thân trưởng trưởng lão lão ấu ấu có dáng hình tròn, tâm đục lỗ vuông, bao quanh bởi gờ viền mép ngoài và gờ viền lỗ vuông đúc nổi rõ ràng. Tỷ lệ đồng tiền đồng đều, mặt tiền phẳng, các chi tiết mép cạnh được đúc chuẩn xác tạo nên kết cấu chắc chắn.
Mặt trước đúc nổi 4 chữ Hán thể Chân thư theo lối đối đọc chéo: Minh Mệnh thông bảo 明命通寶, xác định tiền được đúc chính thức dưới thời vua Minh Mạng. Nét chữ vuông vức, chân phương và phân bổ cân đối trên nền lòng tiền.
Mặt sau đúc nổi 8 chữ Hán: Thân thân trưởng trưởng lão lão ấu ấu 親親長長老老幼幼, bố cục theo lối liên đọc xoay vòng ngược chiều kim đồng hồ quanh lỗ vuông trung tâm. Cụm từ bắt nguồn từ tư tưởng Nho gia trong sách Mạnh Tử và Đại Học, mang ý nghĩa yêu thương người thân thuộc, kính trọng bậc trưởng thượng, phụng dưỡng người già cả và chở che chăm sóc con trẻ, biểu thị nền tảng luân lý gia đình và trật tự xã hội bền vững. Tám chữ được sắp đặt hài hòa, nét chữ thanh mảnh, đúc nổi rõ nét.
Hiện vật được đúc làm tặng phẩm ban thưởng cho tôn thất, quan lại có công lao phụng sự triều đình, đặc biệt là những tấm gương mẫu mực về luân thường đạo lý và giáo hóa phong tục.
Giá trị tiêu biểu
Giá trị lịch sử: Hiện vật phản ánh chính sách khen thưởng và hệ thống điển lệ dưới thời hoàng đế Minh Mạng 1820 – 1840, ghi dấu nỗ lực chấn hưng luân lý cương thường và xây dựng nền nếp kỷ cương xã hội của triều Nguyễn đầu thế kỷ XIX.
Giá trị văn hóa: Thể hiện sâu sắc tinh hoa đạo đức Nho giáo về trật tự gia đình và xã hội; minh văn là chuẩn mực luân lý đề cao đạo hiếu đễ, lòng nhân ái và trách nhiệm nuôi dạy, chăm sóc giữa các thế hệ.
Giá trị nghệ thuật: Thể hiện kỹ thuật đúc đồng tinh xảo khi thể hiện trọn vẹn 8 chữ Hán trong một không gian giới hạn quanh lỗ vuông mà vẫn bảo đảm độ sắc nét, thanh thoát; tỷ lệ đường kính 51,5 mm cân xứng với độ dày và độ phẳng của bề mặt.
Giá trị độc đáo: Thuộc hệ thống tiền thưởng mỹ hiệu 8 chữ quý hiếm của triều Nguyễn, kết hợp giữa bố cục chữ đọc vòng tròn độc đáo với tư tưởng giáo dục đạo đức truyền thống sâu sắc của bậc đế vương.
Nguồn ảnh: Sưu tầm
