Niên đại: Triều vua Bảo Đại
Chất liệu: Kim loại vàng
Kích thước: Đường kính 34 mm; độ dày: 2 mm
Loại hình: Tiền thưởng
Nơi phát hiện: Hoàng cung triều Nguyễn, Huế
Đơn vị lưu giữ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
Giới thiệu hiện vật
Đồng tiền thưởng Bảo Đại bảo giám – Phi Long có dáng hình tròn dẹt, không đục lỗ, được chế tác bằng vàng quý với kỹ thuật đúc dập kim hoàn tinh xảo. Chu vi đồng tiền được bao bọc bởi gờ viền mép ngoài dày dặn, kết hợp cùng dải hồi văn chấm tròn nổi chạy vòng quanh, tạo nên khung viền bảo vệ chắc chắn và tôn thêm vẻ lộng lẫy cho hiện vật.
Mặt trước đúc nổi 4 chữ Hán thể Chân thư theo lối đối đọc chéo: Bảo Đại bảo giám 保大寳鑑, xác định tiền được đúc chính thức dưới thời vua Bảo Đại. Ngay tại vị trí trung tâm lòng tiền là đồ án ngọn lửa thiêng bốc cháy rực rỡ, biểu trưng cho nguồn năng lượng quang minh và sự trường tồn.
Mặt sau lưng tiền thể hiện đồ án phi long uốn lượn hình chữ S sống động, thân rồng vảy giáp rõ nét, chân mang năm móng sắc nhọn giương cao uy dũng, biểu thị tột bậc uy quyền của bậc thiên tử. Phía sau chân rồng có vết đóng dấu kiềm hình chữ nhật, bên trong khắc nổi một chữ Hán: Bắc 北, xác nhận dấu kiểm định chất lượng kim loại quý của triều đình. Bên ngoài cạnh lưng tiền cũng được bao bọc bởi gờ viền nổi đồng bộ.
Hiện vật là tặng phẩm danh dự cao quý bậc nhất, được triều đình đúc để ban thưởng cho các bậc đại thần, hoàng thân quốc thích hoặc các sứ thần ngoại giao có công trạng đặc biệt.
Giá trị tiêu biểu
Giá trị lịch sử: Hiện vật gắn liền với triều vua cuối cùng của chế độ phong kiến Việt Nam 1926 – 1945, là minh chứng vật chất trực tiếp phản ánh sự kế thừa và duy trì hệ thống khen thưởng hoàng gia bằng tiền vàng trước khi chế độ quân chủ khép lại.
Giá trị văn hóa: Thể hiện trọn vẹn biểu tượng quyền lực tối cao của hoàng đế thông qua đồ án rồng năm móng kết hợp với vầng lửa thiêng; dấu kiềm chữ Bắc ghi dấu quy chế kiểm soát và tiêu chuẩn phân hạng kim loại quý nghiêm ngặt của triều Nguyễn.
Giá trị nghệ thuật: Thể hiện đỉnh cao của nghệ thuật đúc chạm kim hoàn hoàng cung đầu thế kỷ XX: hình tượng rồng uốn lượn uyển chuyển, dải hồi văn chấm tròn nổi đều đặn cùng nét chữ Chân thư mực thước, tạo nên vẻ đẹp sắc sảo và trang trọng.
Giá trị độc đáo: Là mẫu tiền thưởng bằng vàng quý hiếm mang tôn hiệu Bảo Đại bảo giám, độc đáo với sự xuất hiện của dấu kiềm kiểm định cùng đồ án rồng năm móng mang tính biểu tượng vương quyền tuyệt đối chốn cung đình.
Nguồn ảnh: Sưu tầm
