Bia chùa Trầm, chương Mỹ, Hà Nội.
Vị trí: Đình Bia
Niên đại: Năm thứ 7 niên hiệu Khải Định (1922).
Nội dung
Mặt (A): Sơn phần lang Long Châu có cái động đá sâu rộng, dung được nghìn người, ngoài động có chùa là một thắng cảnh. Trong tỉnh Sơn Tây, đời nhà Lê chúa Trịnh thường ra chơi, để ngày qua tháng lại vật đổi sao rời [rậm lấp sân] chùa cỏ che cửa động, khách thăm cảnh trông thấy mà động lòng. Năm Duy Tân thứ 6 chính phủ [sáp] làng ấy về tỉnh Hà Đông. Ta nhân việc quan đi qua ngoài động sực nhớ đến cảnh tốt của tạo hóa và thú vui người anh hùng muốn sửa sang lại. Nhưng dân làng [nghèo] không thể làm. Ta phải mưu với thiền sư ở chùa Bà Đá tên là Nguyễn Văn Hợp hiệu Thông Toàn. Sư là người đốc tín đạo Phật mà khéo đường lý tài. Liền sai tăng đồ về dựng chùa tô tượng, cảnh trí [trông] lại rực rỡ. Cách mấy năm sau, bà Trần Thị Thọ ở Nam Kỳ ra chơi ngoài Bắc, vào Hà Đông thăm ta, vì ta với bà có tình nhân thích. Tính bà hiền hậu mà nhà thì giàu, thường đem gia tài làm các việc từ thiện. Ta đưa bà đi chơi động, bà cúng một nghìn bạc làm các vị tượng đá bày ở trong động, mà động thêm có vẻ trang nghiêm. Gần nay thường năm ba tháng Xuân, người thăm cảnh, khách dâng hương dập dìu cửa động sân chùa. Lại tưởng tượng thấy dấu xe ngựa của đấng vương công qua chơi 2 trăm năm trở về trước. Thế mới biết việc đời lúc suy lúc thịnh, không bởi vận hội mà bởi lòng người ta. [khen] Thiền sư và bà Trần Thị Thọ có lòng háo thiện, làm cho cảnh này được vẻ vang nên ghi thêm lời để nhớ công đức. Thái tử thiếu bảo hiệp tá đại học sỹ lĩnh Hà Đông tổng đốc Hoàng Trọng Phu đề.
Mặt (B): Ghi niên đại dựng bia và phụ chú thêm về bà Trần Thị Thọ cúng ruộng.
