Chùa Khmer Hồ Xáng Thổi ( Pitu Khosa Rangsay, Ninh Kiều – Cần Thơ)

Người sư kể lại rằng, ngày xưa có một gia đình gồm ba anh em trai. Họ luôn dành một phần cơm để dâng cơm cho các nhà sư đi khất thực. Một ngày, người em út được giao trách nhiệm nấu cơm, nhưng do củi bị mưa ướt, lửa không cháy, khiến cơm không chín khi các sư đến. Hai anh em giận dữ, quát mắng và thậm chí đánh đập người em út.

Người em út, đau lòng và tủi thân, bỏ ra bờ sông khóc lóc. Nhìn thấy dòng nước chảy xiết, nguyện kiếp sau mình sẽ có sức mạnh như dòng nước, không ai có thể bắt nạt được. Hai anh em tìm kiếm và nghe lời nguyện của em, lo lắng cho tương lai, họ cũng nguyện kiếp sau sẽ trở thành người mạnh mẽ hơn, không bị tổn thương.

Ba anh em đều toại nguyện, người anh cả trở thành Pờ-rặc A-tít (mặt trời), anh thứ trở thành Pờ-rặc Chanh (mặt trăng), và người em út trở thành Rìa-hu, một người to lớn, mạnh mẽ và không thể cản trở.

Từ mối thù trước đó, Rìa-hu thường chặn mặt trời và mặt trăng để trả thù. Người Khmer Nam bộ thường đánh trống và kêu mõ để giúp Rìa-hu nhả mặt trời và mặt trăng ra.

Một câu chuyện khác về Rìa-hu là khi hắn kiêu ngạo và thách đấu Đức Phật, nhưng sau khi bị Đức Phật biến ngôi đền nhỏ xíu, Rìa-hu đã nhận ra sự nhỏ bé của mình và van xin tha lỗi. Tuy nhiên, khi quên lời cảnh báo của Đức Phật và uống nước trường sinh ở hồ A-Nô-Ti, Rìa-hu bị thần giữ hồ Kom-phôn-lác thổi gió Căm-ma-viết đến, cắt đứt hắn làm đôi ngang ngực.

Rìa-hu sống sót nhờ nước trường sinh, nhưng bị cắt đứt thành hai nửa. Khi bay đi, hắn tạo mưa to, giông bão. Người Khmer thường gõ trống, đánh cầm để xua đuổi Rìa-hu khi gió lớn, để tránh thiệt hại cho nhà cửa và ruộng vườn của họ.

Kiến trúc

Chùa Pitu Khosa Rangsay có diện tích là 645m2 và đặc trưng bởi kiến trúc độc đáo mang đậm nét cổ điển Ankor. Như nhiều ngôi chùa Khmer khác, chùa này cũng bao gồm các công trình như Chánh điện, Sala, nhà tăng, và nhà bếp. Chánh điện của chùa có 3 tầng, với cấu trúc mái ngói phức tạp được chia thành 3 cấp, mỗi cấp có 3 nếp khác nhau. Đỉnh mái luôn trang trí hình tượng thần rắn naga cong và nhọn, cùng với một tháp nhỏ ở trung tâm. Mọi bề mặt của mái đều sơn hình Phật Thích Ca, tạo nên một kiến trúc tinh tế và tỉ mỉ.

Xung quanh chùa là tường cao, cổng chùa được sơn vàng và xanh cẩm thạch. Có biển hiệu và ký hiệu Phật giáo bằng tiếng Khmer, và chùa còn được gọi là Viễn Quang trong tiếng Việt.

Bên trong chùa, tượng Phật Thích Ca nằm cạnh bậc thềm và được đặt dưới gốc cây. Có một bảo tháp nhỏ ở cổng vào, và khu vực này được sử dụng để đậu xe. Phía sau chùa có nhiều phòng như phòng ăn, phòng họp, phòng tiếp khách, và phòng nghỉ của các sư tăng.

Chánh điện của chùa nằm cách mặt đất khoảng 1 mét, và để lên trên, bạn cần đi qua các bậc thềm cầu thang với tượng rắn thần Naga hai bên. Trong chánh điện, có nhiều tượng Phật Thích Ca, bức tranh về cuộc đời Đức Phật, và một tủ sách nhiều kinh kệ bằng tiếng Khmer. Các lễ cúng lớn của người Khmer thường được tổ chức ở đây.

Tầng 2 và tầng 3 cũng là điện thờ Phật Thích Ca, với nhiều tượng và bức tranh trang trí. Tầng 3 thường được sử dụng cho các nghi lễ quan trọng của các chư tăng.

Sân thượng của chùa chia làm nhiều khu vực đặt tượng Phật, mô tả các sự kiện trong cuộc đời của Đức Phật và có nơi để trưng bày nhạc cụ dân tộc của người Khmer.

_________________________________

Các ngôn ngữ khác

Tiếng Anh (English)

Pitu Khosa Rangsay Temple in Can Tho has an area of 645m2, featuring unique architecture that blends classical Ankor style. The main hall of the temple has three floors with intricate tiled roofs, each tier divided into three different levels and adorned with the figure of the Naga serpent. The temple is surrounded by high walls, with a gate painted in yellow and green, a Khmer-language sign, and the name “Viễn Quang.” Inside, there is a statue of Buddha Thich Ca and a small stupa, as well as rooms for dining, meetings, reception, and rest for the monks. The main hall hosts significant ceremonies, while the second and third floors serve as worship halls for Buddha. The rooftop displays Buddha statues and traditional Khmer musical instruments. Pitu Khosa Rangsay Temple is a tourist destination with unique architecture, preserving the cultural heritage of Khmer Buddhism.

Tiếng Trung (Chinese)

潘孜科萨朗赛寺位于康嘎，占地645平方米，以独特的建筑风格融合了古典的吴哥风格而闻名。寺庙的主殿有三层，屋顶复杂，每一层分为三个不同的级别，并点缀着那伽蛇神的形象。寺庙四周有高墙，大门涂成黄色和绿色，有一块用高棉语写的招牌，名字为“Viễn Quang”。内部有释迦牟尼佛像和一个小佛塔，以及用于用餐、会议、接待和僧侣休息的房间。主殿举办重要的仪式，而第二和第三层楼则作为供奉佛祖的礼拜厅。屋顶展示了佛像和传统的高棉乐器。潘孜科萨朗赛寺是一个具有独特建筑风格的旅游胜地，保护着高棉佛教的文化遗产。

Tiếng Pháp (French)

Le temple Pitu Khosa Rangsay à Can Tho a une superficie de 645m2 et se distingue par une architecture unique mêlant le style classique d’Ankor. La salle principale du temple comporte trois étages avec des toits en tuiles complexes, chaque niveau divisé en trois niveaux différents et orné de la figure du serpent Naga. Le temple est entouré de hauts murs, avec une porte peinte en jaune et vert, une enseigne en khmer, et le nom “Viễn Quang”. À l’intérieur, on trouve une statue de Bouddha Thich Ca et un petit stupa, ainsi que des salles pour les repas, les réunions, la réception et le repos des moines. La salle principale accueille des cérémonies importantes, tandis que les deuxième et troisième étages servent de salles de culte pour Bouddha. Le toit expose des statues de Bouddha et des instruments de musique traditionnels khmers. Le temple Pitu Khosa Rangsay est une destination touristique avec une architecture unique, préservant l’héritage culturel du bouddhisme khmer.