Đền An Lạc – thôn An Lạc, xã Hồng Tiến

Tên gọi và vị trí

Đền An Lạc tọa lạc tại thôn An Lạc, xã Hồng Tiến, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên. Ngôi đền nằm trong không gian làng quê Bắc Bộ truyền thống với hệ thống đường làng, ngõ xóm, ao đình, cây cổ thụ và đồng ruộng bao quanh. Vị trí của đền khá thuận lợi, gần trục giao thông liên xã và cách trung tâm huyện Khoái Châu không xa giúp việc đi lại, chiêm bái và tổ chức các sinh hoạt tín ngưỡng diễn ra thuận tiện. Đền An Lạc không chỉ là nơi gìn giữ những giá trị văn hóa – lịch sử gắn với truyền thống thờ phụng Thái úy Đỗ Anh Vũ, mà còn là điểm hội tụ đời sống tinh thần, nơi diễn ra các lễ hội dân gian đặc sắc và góp phần củng cố sự gắn kết cộng đồng của cư dân địa phương qua nhiều thế hệ.

Lịch sử và nhân vật

Thái úy Đỗ Anh Vũ (1113–1158) sống xuyên suốt 3 đời hoàng đế nhà Lý là: Lý Nhân Tông, Lý Thần Tông và Lý Anh Tông. Ông sinh năm 1113 tại Hồng Châu xuất thân trong một gia đình có quan hệ mật thiết với hoàng tộc. Cha ông là cháu bên ngoại gọi Thái úy Lý Thường Kiệt là cậu, còn chị (hoặc em) gái ông là Quỳnh Anh được cho là Chiêu Hiến Hoàng hậu thân mẫu của vua Lý Thần Tông.

Ngay từ thuở thiếu niên, ông nổi bật với diện mạo khôi ngô, tính cách điềm đạm và tư chất thông minh. Vua Lý Nhân Tông nhận thấy tài năng của ông nên cho tuyển vào cung làm Thượng Lâm tử đệ, sau lại cho hầu cận bên màn trướng. Dưới thời vua Lý Thần Tông, Đỗ Anh Vũ giữ chức vụ quan trọng trong nội cấm. Năm 1135, Đỗ Anh Vũ được giao nhiệm vụ thống lĩnh đại quân tiến đánh Chiêm Thành. Đến năm 1137, vua Lý Thần Tông lâm bệnh nặng và gửi gắm việc phò tá hoàng đích tử Thiên Tộ (tức vua Lý Anh Tông) cho Đỗ Anh Vũ . Khi vua băng hà, ông đưa Lý Anh Tông lên ngôi khi mới hai tuổi lên ngôi và đảm nhiệm vai trò phụ chính. Với tài năng chính trị, ông chấn chỉnh triều cương, ổn định nội trị, đảm bảo vận hành bộ máy nhà nước. Ông được phong Phụ quốc Thái úy, ban quốc tính họ Lý, và giữ chức Kiểm hiệu Thái phó, nắm trong tay quyền lực quân sự và chính trị quan trọng của triều đình.

Năm 1158, Thái úy Đỗ Anh Vũ lâm bệnh nặng và qua đời. Triều đình thương tiếc, dân chúng tưởng nhớ. Thi hài ông được đưa về an táng tại quê mẹ ở thôn An Lạc, xã Đồng Tiến, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên. Nhân dân lập Đền An Lạc và tôn ông làm Thành hoàng làng, ghi nhận công lao trong việc bảo vệ và củng cố vương triều Lý.

Kiến trúc và cảnh quan

Về tổng thể không gian, đền An Lạc được bố trí quay hướng Nam theo quan niệm truyền thống “tọa Bắc vọng Nam” nhằm đón sinh khí và tạo thế hài hòa với cảnh quan tự nhiên. Khuôn viên đền rộng, được bao bọc bởi hệ thống tường gạch thấp, phía trước là hồ bán nguyệt tạo minh đường tụ thủy, góp phần tôn thêm vẻ trang nghiêm và thanh u của di tích. Trục thần đạo nối từ tam quan đến khu thờ chính được bố trí thẳng, thể hiện quan niệm “thiên – địa – nhân” trong bố cục không gian tín ngưỡng Việt Nam thời trung đại.

Các công trình trong đền được bố trí theo trục dọc, từ ngoài vào gồm: Nghi môn, sân đền, Tiền tế, Trung từ, Ống muống và Hậu cung. Nghi môn hiện nay được xây kiểu tam quan kiến trúc cổ, mái lợp ngói mũi hài, phía trên đắp nổi linh vật long – ly – quy – phượng, hai bên có câu đối ca ngợi công đức vị thành hoàng. Sân đền lát gạch Bát Tràng, rộng rãi, tạo khoảng không gian mở phục vụ tế lễ và sinh hoạt cộng đồng.

Hệ thống kiến trúc gỗ trong đền còn bảo tồn tương đối tốt. Bộ vì kèo chủ yếu theo kiểu “chồng rường, giá chiêng” và “kẻ chuyền”, mang đặc trưng cơ bản của kiến trúc truyền thống vùng đồng bằng Bắc Bộ. Nhiều cấu kiện như câu đầu, xà nách, bẩy, đầu dư được chạm khắc tỉ mỉ với hoa văn rồng, phượng, hoa lá, mây lượn… thể hiện sự tài hoa của nghệ nhân địa phương đầu thế kỷ XX, đồng thời kế thừa tư duy thẩm mỹ. Đặc biệt, tòa Hậu cung chồng diêm hai tầng tám mái là điểm nhấn quan trọng, biểu thị tính tôn nghiêm của không gian thờ phụng trung tâm. Mái đao uốn cong mềm mại, tạo cảm giác thanh thoát, hướng tâm linh vươn lên trời cao.

Hiện vật

Đền An Lạc hiện còn lưu giữ nhiều hiện vật có giá trị lịch sử – văn hóa, phản ánh sinh hoạt tín ngưỡng, nghệ thuật điêu khắc và mỹ thuật truyền thống Việt Nam. Nổi bật nhất là hai pho tượng Hộ pháp bằng gỗ cao 1,8m, được chế tác với hình thể khỏe khoắn, diện mạo uy nghiêm, thể hiện quan niệm về việc bảo vệ thần linh, trấn giữ không gian thờ tự và mang ý nghĩa biểu tượng cho sức mạnh, sự công minh. Đây là những hiện vật tiêu biểu cho nghệ thuật điêu khắc gỗ truyền thống, đồng thời phản ánh kỹ thuật và thẩm mỹ điêu luyện của các nghệ nhân địa phương từ đầu thế kỷ XX.

Bên cạnh đó, đền còn lưu giữ nhiều đồ tế tự có giá trị như ngai thờ, bát biểu, hoành phi, câu đối… được sơn son thếp vàng công phu, tạo nên sự hài hòa giữa thẩm mỹ. Các hiện vật này không chỉ có giá trị về mặt nghệ thuật mà còn phản ánh phong tục thờ tự, nghi lễ và quan niệm văn hóa tín ngưỡng của cộng đồng địa phương. Những chi tiết chạm khắc, hoa văn rồng – phượng, hoa lá uốn lượn trên các đồ tế tự thể hiện sự kế thừa tinh hoa mỹ thuật thời Nguyễn, đồng thời cho thấy sự đầu tư công phu và tôn kính đối với vị thành hoàng Đỗ Anh Vũ.

Đặc biệt tấm bia đá ghi công trạng của Đỗ Anh Vũ là tư liệu quý giá, cung cấp thông tin quan trọng về lịch sử, công lao và ảnh hưởng của vị thành hoàng đối với cộng đồng. Bia đá không chỉ là minh chứng về truyền thống thờ tự mà còn là nguồn tư liệu hữu ích cho việc nghiên cứu lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng và phong tục của người dân địa phương qua các thời kỳ.

Những hiện vật này, kết hợp với kiến trúc và cảnh quan của đền, tạo nên một không gian di tích vừa mang giá trị lịch sử, vừa có ý nghĩa nghệ thuật và tín ngưỡng sâu sắc. Chúng góp phần làm phong phú thêm các nghiên cứu về văn hóa vật thể và phi vật thể của vùng đồng bằng Bắc Bộ, đồng thời giúp bảo tồn và truyền tiếp giá trị truyền thống đến các thế hệ mai sau.

Lễ hội

Lễ hội Đền An Lạc tại xã Đồng Tiến, được tổ chức thường niên trong ba ngày, từ 02 đến 04 tháng 11 âm lịch, nhằm tưởng nhớ công đức của Đức Thánh Đỗ Anh Vũ – Thượng Thư, Lý Thái Úy, phụ quốc công thần thời nhà Lý. Đây là hoạt động văn hóa tín ngưỡng quan trọng, vừa mang ý nghĩa tôn thờ, vừa gắn liền với truyền thống cộng đồng địa phương.

Trong khuôn khổ lễ hội nghi thức tế lễ được tiến hành trang trọng, bao gồm rước kiệu, dâng hương tại các điện thờ chính, thể hiện lòng thành kính và tri ân đối với vị thành hoàng. Bên cạnh các nghi lễ truyền thống, lễ hội còn tổ chức nhiều hoạt động văn hóa – văn nghệ, giao lưu cộng đồng và trò chơi dân gian, tạo không khí sôi nổi, góp phần kết nối cộng đồng và gìn giữ các giá trị văn hóa phi vật thể.

Lễ hội không chỉ là dịp để tưởng nhớ và ca ngợi công lao của Đức Thánh Lác Đỗ Anh Vũ mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn nghi thức thờ tự, giáo dục truyền thống lịch sử – văn hóa cho các thế hệ trẻ. Thông qua các hoạt động lễ hội, người dân địa phương và du khách có cơ hội trải nghiệm các giá trị tín ngưỡng, mỹ thuật, âm nhạc và phong tục tập quán đặc trưng của vùng đồng bằng Bắc Bộ, đồng thời góp phần phát triển du lịch văn hóa gắn với di tích lịch sử.

Xếp hạng

Theo Quyết định số 97/QĐ ngày 21/01/1992 của Bộ Văn hóa – Thông tin và Thể thao, đền An Lạc được xếp hạng là di tích “Lịch sử và nghệ thuật” cấp Quốc gia.

Tài liệu tham khảo

Uỷ ban Khoa học Xã hội Việt Nam – Viện Văn học, 1997, Thơ văn Lý – Trần (tập 1), NXB Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện khoa học xã hội Việt Nam, 1998, Đại Việt Sử Kí Toàn Thư, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện Khoa học Xã hội Việt Nam, 2002, Khâm định Việt sử thông giám cương mục (tập 1), Nxb Giáo dục, Hà Nội.
Ban quản lý di tích Hưng Yên, 2022, Đền An Lạc, https://banquanlyditichhy.vn/den-an-lac.html
Đỗ Quang Hòa, 2024, Đền An Lạc & thân thế sự nghiệp đức thánh Đỗ Anh Vũ, Họ Đỗ (Đậu) Việt Nam, truy cập tại: https://hodovietnam.net/2024/10/11/den-an-lac-than-the-su-nghiep-duc-thanh-do-anh-vu/ ngày 5/11/2025

Ngôn ngữ khác

Tiếng Anh

An Lac Temple – An Lac Hamlet, Hong Tien Commune

Name and Location

An Lac Temple is situated in An Lac Hamlet, Hong Tien Commune, Khoai Chau District, Hung Yen Province. The temple lies within a traditional Northern Vietnamese rural landscape, featuring village paths, small alleys, communal ponds, ancient trees, and surrounding rice fields. Its location is convenient, close to inter-communal traffic routes and not far from the center of Khoai Chau District, making travel, worship, and religious activities accessible.

An Lac Temple not only preserves cultural and historical values associated with the worship of Thai uy Do Anh Vu but also serves as a spiritual hub where unique folk festivals take place and where community bonds have been strengthened over generations.

History and Historical Figure

Thai uy Do Anh Vu (1113–1158) lived through the reigns of three Ly dynasty emperors: Ly Nhan Tong, Ly Than Tong, and Ly Anh Tong. Born in 1113 in Hong Chau, he came from a family with close ties to the royal household. His father was related on the maternal side to Thai uy Ly Thuong Kiet, and his sister (or younger sister) Quynh Anh is believed to have been Chieu Hien Empress, the mother of Emperor Ly Than Tong.

From a young age, he was known for his handsome appearance, calm demeanor, and intelligence. Recognizing his talent, Emperor Ly Nhan Tong recruited him into the palace as Thuong Lam tu de, and later appointed him to serve closely at his side. Under Emperor Ly Than Tong, Do Anh Vu held an important position within the imperial guard.

In 1135, he was entrusted with commanding the imperial army to attack Champa. By 1137, as Emperor Ly Than Tong fell gravely ill, he entrusted the care and guidance of the crown prince Thien To (later Emperor Ly Anh Tong) to Do Anh Vu. After the emperor passed away, Do Anh Vu placed Ly Anh Tong—then only two years old—on the throne and assumed the role of regent. With remarkable political abilities, he reformed court administration, stabilized domestic affairs, and ensured the smooth functioning of the state. He was granted the title Phu quoc Thai uy, bestowed the Ly royal surname, and appointed Kiem hieu Thai pho, holding significant military and political authority.

In 1158, Do Anh Vu fell seriously ill and passed away. The court mourned his death, and the people grieved deeply. His remains were returned to his mother’s homeland in An Lac Hamlet, Dong Tien Commune, Khoai Chau District, Hung Yen Province, where the local population built An Lac Temple and honored him as the village’s tutelary deity in recognition of his contributions to protecting and strengthening the Ly dynasty.

Architecture and Landscape

The overall layout of An Lac Temple faces south, following the traditional concept of “sitting north, facing south” to welcome vital energy and harmonize with the natural surroundings. The temple grounds are spacious, enclosed by low brick walls, with a semicircular pond in the front creating a harmonious “minh duong” space that enhances the sacred and tranquil atmosphere. The main axis runs straight from the three-entrance gate (tam quan) to the primary worship hall, reflecting the Vietnamese medieval spatial philosophy of “heaven – earth – human.”

The structures within the temple are arranged along this central axis, including the Gate, Courtyard, Front Hall (Tien te), Central Hall (Trung tu), Connecting Corridor (Ong muong), and Rear Sanctuary (Hau cung).

The tam quan gate has a traditional three-entrance structure with curved-tile roofing and reliefs of the four sacred animals—dragon, kylin, tortoise, and phoenix—on its upper section. Paired couplets on both sides praise the achievements of the village’s deity.

The courtyard, paved with Bat Trang bricks, provides ample space for ceremonies and communal activities.

The temple’s wooden architectural system is relatively well preserved. The main beam frameworks feature the traditional chong ruong – gia chieng and ke chuyen styles typical of Northern delta architecture. Many wooden components—such as cau dau, xa nach, bay, and dau du—are intricately carved with motifs of dragons, phoenixes, flowers, and flowing clouds, reflecting the craftsmanship of early 20th-century artisans and their inherited aesthetic traditions.

Most notable is the two-tier, eight-roof Hau cung, which emphasizes the sacred nature of the main worship space. The elegantly curved roof corners give the structure a graceful form oriented toward the spiritual realm.

Artifacts

An Lac Temple preserves many artifacts of cultural and historical significance, reflecting local religious practices and traditional Vietnamese sculpture and decorative arts. The most prominent are two wooden Guardian statues, each 1.8 meters tall, crafted with powerful physiques and dignified expressions embodying the symbolic role of divine protectors. These works exemplify traditional wooden sculpture and showcase the refined skills of early 20th-century artisans.

Additionally, the temple houses numerous worship objects such as thrones (ngai tho), ceremonial poles (bat bieu), horizontal boards (hoanh phi), and couplets—all meticulously lacquered and gilded, showcasing harmony in aesthetic expression. These artifacts not only possess artistic value but also reflect local ritual customs and religious beliefs. Their carved patterns—dragons, phoenixes, and floral designs—demonstrate continuity with Nguyen-dynasty artistic traditions and the community’s reverence for Do Anh Vu.

A particularly valuable artifact is the stone stele recording the merits of Do Anh Vu. It provides important historical information about his contributions and influence on the local community. The stele serves as tangible evidence of long-standing worship traditions and is a crucial source for studying local history, culture, and belief systems.

Together with the temple’s architecture and landscape, these artifacts form a heritage space rich in historical, artistic, and spiritual significance. They contribute to research on both tangible and intangible culture in the Northern Delta and help preserve traditional values for future generations.

Festival

The An Lac Temple Festival in Dong Tien Commune is held annually over three days, from the 2nd to the 4th of the 11th lunar month, to commemorate the virtues of Duc Thanh Do Anh Vu—Minister, Ly Thai Uy, and meritorious official of the Ly dynasty. The festival represents an important religious and cultural event that blends devotion with local communal tradition.

Ceremonial rituals are conducted with solemnity, including palanquin processions and incense offerings at the main shrines, expressing respect and gratitude to the village deity. Alongside these rituals, the festival features cultural performances, community exchanges, and traditional folk games, creating a vibrant atmosphere that strengthens community bonds and preserves intangible cultural values.

The festival not only honors the contributions of Duc Thanh Do Anh Vu but also plays a vital role in preserving worship traditions and educating younger generations about local history and culture. Through the festival’s activities, both residents and visitors can experience the region’s distinctive religious practices, arts, music, and customs, contributing to the development of cultural tourism associated with the historical site.

Heritage Classification

According to Decision No. 97/QD dated January 21, 1992, issued by the Ministry of Culture, Information, and Sports, An Lac Temple is classified as a National Historical and Artistic Monument.

References

Uỷ ban Khoa học Xã hội Việt Nam – Viện Văn học, 1997, Thơ văn Lý – Trần (tập 1), NXB Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện khoa học xã hội Việt Nam, 1998, Đại Việt Sử Kí Toàn Thư, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện Khoa học Xã hội Việt Nam, 2002, Khâm định Việt sử thông giám cương mục (tập 1), Nxb Giáo dục, Hà Nội.
Ban quản lý di tích Hưng Yên, 2022, Đền An Lạc, https://banquanlyditichhy.vn/den-an-lac.html
Đỗ Quang Hòa, 2024, Đền An Lạc & thân thế sự nghiệp đức thánh Đỗ Anh Vũ, Họ Đỗ (Đậu) Việt Nam, truy cập tại: https://hodovietnam.net/2024/10/11/den-an-lac-than-the-su-nghiep-duc-thanh-do-anh-vu/ ngày 5/11/2025

Tiếng Pháp

Temple An Lac – Hameau An Lac, commune Hong Tien

Nom et localisation

Le temple An Lac est situé dans le hameau An Lac, commune Hong Tien, district Khoai Chau, province Hung Yen. Le temple se trouve dans un paysage rural traditionnel du Nord du Vietnam, avec ses chemins de village, ruelles, étangs communaux, arbres séculaires et rizières environnantes. Son emplacement est favorable, proche des axes intercommunaux et non loin du centre du district Khoai Chau, ce qui facilite les déplacements, les visites et les activités cultuelles.

Le temple An Lac conserve non seulement les valeurs culturelles et historiques liées au culte de Thai uy Do Anh Vu, mais constitue aussi un centre spirituel où se déroulent des fêtes populaires remarquables, contribuant à renforcer la cohésion communautaire à travers les générations.

Histoire et personnage historique

Thai uy Do Anh Vu (1113–1158) vécut sous trois règnes de la dynastie Ly : Ly Nhan Tong, Ly Than Tong et Ly Anh Tong. Né en 1113 à Hong Chau, il appartenait à une famille étroitement liée à la cour royale. Son père était lié par la branche maternelle à Thai uy Ly Thuong Kiet, et sa sœur (ou demi-sœur) Quynh Anh serait devenue l’impératrice Chieu Hien, mère de l’empereur Ly Than Tong.

Dès son adolescence, il se distinguait par son allure élégante, son tempérament posé et son intelligence. L’empereur Ly Nhan Tong, remarquant ses talents, le fit entrer au palais comme Thuong Lam tu de, puis l’affecta à son service proche. Sous Ly Than Tong, Do Anh Vu occupa un poste important dans la garde impériale.

En 1135, il fut chargé de commander l’armée pour mener une expédition contre le Champa. En 1137, lorsque Ly Than Tong tomba gravement malade, il lui confia la mission de soutenir et guider le prince héritier Thien To (futur Ly Anh Tong). Après la mort de l’empereur, Do Anh Vu plaça Ly Anh Tong—âgé alors de seulement deux ans—sur le trône et assuma la régence.

Grâce à ses compétences politiques, il réorganisa l’appareil d’État, stabilisa les affaires intérieures et assura le bon fonctionnement du gouvernement. Il reçut le titre de Phu quoc Thai uy, fut autorisé à porter le nom de famille Ly, et fut nommé Kiem hieu Thai pho, détenant ainsi un pouvoir militaire et politique considérable.

En 1158, Do Anh Vu tomba gravement malade et mourut. La cour le pleura et le peuple lui rendit hommage. Sa dépouille fut ramenée au village natal de sa mère, dans le hameau An Lac, commune Dong Tien, district Khoai Chau, province Hung Yen, où les habitants édifièrent le temple An Lac et le vénérèrent comme génie tutélaire en reconnaissance de ses contributions à la dynastie Ly.

Architecture et paysage

Le temple An Lac est orienté vers le sud, selon la conception traditionnelle « assis au nord, regardant vers le sud », symbole d’harmonie avec les énergies naturelles. L’enceinte est vaste, entourée de murs de briques bas ; un étang en demi-lune se trouve à l’avant, formant un minh duong qui renforce le caractère sacré et paisible du site. L’axe principal reliant le tam quan au sanctuaire suit une ligne droite, exprimant la relation cosmologique ciel – terre – homme caractéristique de l’architecture cultuelle du Vietnam médiéval.

Les bâtiments sont disposés sur l’axe central, comprenant : le portail d’entrée, la cour, le pavillon avant (Tien te), le pavillon central (Trung tu), le couloir (Ong muong) et le sanctuaire arrière (Hau cung).

Le portail tam quan possède trois passages, un toit aux tuiles courbes et des reliefs représentant les quatre animaux sacrés : dragon, licorne, tortue et phénix. Des couplets gravés des deux côtés louent les mérites du génie tutélaire. La cour, pavée de briques de Bat Trang, offre un large espace pour les cérémonies et les activités communautaires.

La charpente en bois est bien conservée. Les structures principales utilisent les techniques traditionnelles chong ruong – gia chieng et ke chuyen, emblématiques de l’architecture rurale du delta du Nord. De nombreuses pièces de bois—cau dau, xa nach, bay, dau du—sont finement sculptées de dragons, phénix, fleurs et nuages, témoignant du talent des artisans du début du XXᵉ siècle.

Le Hau cung, avec son toit à deux niveaux et huit pans, constitue l’élément architectural le plus remarquable, renforçant le caractère sacré du lieu de culte. Les avant-toits courbes donnent une impression de légèreté orientée vers le spirituel.

Objets et vestiges

Le temple An Lac conserve de nombreux objets de grande valeur historique et culturelle, témoignant des pratiques religieuses et de l’art traditionnel vietnamien. Les plus remarquables sont deux statues de Gardiens (Ho phap) en bois, hautes de 1,8 m, aux silhouettes puissantes et aux expressions imposantes, symbolisant la protection du sanctuaire. Ces œuvres représentent un exemple typique de la sculpture sur bois traditionnelle du début du XXᵉ siècle.

Le temple abrite également des objets de culte tels que le trône sacré (ngai tho), les poteaux cérémoniels (bat bieu), les panneaux horizontaux (hoanh phi) et les couplets, tous ornés de laque et de dorure, contribuant à l’harmonie visuelle de l’ensemble.

Les motifs sculptés—dragons, phénix, fleurs et arabesques—reflètent l’influence artistique de l’époque Nguyen, tout en exprimant le respect profond des habitants envers Do Anh Vu.

Une stèle en pierre relatant les mérites de Do Anh Vu constitue une source précieuse pour l’étude de l’histoire locale, des traditions religieuses et des pratiques culturelles. Elle confirme la continuité du culte et offre un témoignage important pour les chercheurs.

L’ensemble de ces objets, combiné à l’architecture et au paysage du temple, forme un espace patrimonial riche de valeurs historiques, artistiques et spirituelles, contribuant à préserver et transmettre les traditions de la région.

Fête du temple

La fête du temple An Lac, dans la commune Dong Tien, a lieu chaque année du 2 au 4 du 11ᵉ mois lunaire, afin d’honorer les mérites de Duc Thanh Do Anh Vu—ministre, Ly Thai Uy et grand dignitaire de la dynastie Ly. Cette fête constitue une activité religieuse et culturelle majeure, associant culte, tradition communautaire et identité locale.

Les rites comprennent la procession du palanquin, les offrandes d’encens dans les sanctuaires principaux et diverses cérémonies exprimant la gratitude envers le génie tutélaire. Parallèlement, des représentations culturelles, des activités communautaires et des jeux populaires sont organisés, créant une ambiance vivante et renforçant la cohésion sociale.

La fête joue un rôle essentiel dans la préservation des rites de culte et dans l’éducation des jeunes générations aux traditions historiques et culturelles. Elle permet également aux habitants et aux visiteurs de découvrir les valeurs spirituelles, artistiques et coutumières du delta du Nord, contribuant ainsi au développement du tourisme culturel.

Classement patrimonial

Selon la Décision n° 97/QD du 21 janvier 1992 du Ministère de la Culture, de l’Information et des Sports, le temple An Lac a été classé monument national d’« Histoire et Art ».

Références

Uỷ ban Khoa học Xã hội Việt Nam – Viện Văn học, 1997, Thơ văn Lý – Trần (tập 1), NXB Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện khoa học xã hội Việt Nam, 1998, Đại Việt Sử Kí Toàn Thư, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện Khoa học Xã hội Việt Nam, 2002, Khâm định Việt sử thông giám cương mục (tập 1), Nxb Giáo dục, Hà Nội.
Ban quản lý di tích Hưng Yên, 2022, Đền An Lạc, https://banquanlyditichhy.vn/den-an-lac.html
Đỗ Quang Hòa, 2024, Đền An Lạc & thân thế sự nghiệp đức thánh Đỗ Anh Vũ, Họ Đỗ (Đậu) Việt Nam, truy cập tại: https://hodovietnam.net/2024/10/11/den-an-lac-than-the-su-nghiep-duc-thanh-do-anh-vu/ ngày 5/11/2025

Tiếng Trung

安樂祠 – 安樂村-洪進社

名稱與位置

安樂殿坐落於洪安縣興安省洪進社安樂村。此殿位於典型的北部農村空間之中，四周有村道、小巷、池、古樹與田野環繞，呈現濃厚的傳統風貌。殿址位置便利，臨近社際交通幹道，距離洪安縣城不遠，使得交通往來、朝拜活動與各類信仰儀式皆十分順暢。安樂殿不僅承載着祭祀**太尉杜英武（Do Anh Vu）**的歷史與文化價值，也是地方精神生活的匯聚之所，承辦多項民間節慶，並在世代之間維繫社群的凝聚力。歷史與人物太尉杜英武（Do Anh Vu，1113–1158）李仁宗（Ly Nhan Tong）、李神宗（Ly Than Tong）與李英宗（Ly Anh Tong）。他於1113年出生於洪州，家族與皇室關係密切。其父為太尉 **李常傑（Ly Thuong Kiet）**之外甥；其姊（或妹）瓊英（Quynh Anh）被認為是昭憲皇后（Chieu Hien Hoang Hau）、李神宗之母。杜英武自少年起便容貌俊秀、性格沉穩且聰敏非凡。李仁宗賞識其才能，擇入宮中為上林子弟，後又留侍御前。至李神宗時期，他掌握內禁要職。1135年受命統率大軍南征占城。1137年李神宗病重，將皇嗣天祚（Thien To）（即李英宗）託付於他。帝崩後，他扶立年僅兩歲的李英宗，並擔任輔政。杜英武以卓越的政治才能整飭朝綱，穩定政局，被封為輔國太尉，賜國姓「李」，又任檢校太傅，掌握軍政大權。1158年，他病逝，朝廷哀悼，民眾懷念。其遺體被送回母鄉洪安縣（huyen Khoai Chau）同進社（xa Dong Tien）安樂村安葬。地方人民建安樂殿，以他為村城隍以示紀念。

建築與景觀

安樂殿依傳統「坐北望南」佈局朝南而建，寓意迎納生氣、與自然和諧共生。殿院寬敞，以低矮磚牆圍繞；殿前有半月形池塘作為明堂，使空間更顯肅穆清雅。從三門至正殿的神道呈一直線，體現中古越南信仰建築「天–地–人」的宇宙觀。整體建築依縱軸排列，包括：

儀門、殿庭、前殿、中祠、筒拱、後宮。儀門為古式三門架構，覆以「鞋頭瓦」，上有龍、麟、龜、鳳等浮雕。殿庭鋪八廠磚（Bat Trang），空間開闊，有利於祭儀與社群活動。殿內木構保存良好，以「重梁假楗」「等北部傳統結構為主。多處木件如枋、叉、昂、斗栱均雕刻龍鳳、花葉、雲紋，展現20世紀初地方工匠的手藝與美學。後宮為兩層八屋頂的「重簷建築」，形制莊嚴，是整體建築的視覺焦點。

文物

安樂殿保存多項重要文物，反映地方信仰、雕刻藝術與美術傳統。其中最突出為兩尊高1.8米的護法木雕像，形象雄健威嚴，象徵守護神靈與空間的力量，是20世紀初木雕藝術的代表作。殿內亦保存多件祭祀用品，如：

御座、八表、橫匾、對聯等，均施以朱漆貼金，藝術價值高。其雕刻紋飾承襲阮朝美術風格，並體現地方匠師的審美與敬意。尤為重要的是記載杜英武功績的石碑，為研究人物史、地方信仰與文化的重要資料。

祭典

安樂殿祭典於農曆11月2日至4日舉行，以紀念杜英武（Do Anh Vu）——尚書、李朝太尉、輔國功臣。祭典包括迎轎、奉香等莊重儀式，並舉辦多項文化活動、民間遊戲與社群交流，深具地域特色。此節慶不僅追思先賢功德，也保存地方禮俗與文化教育功能，讓民眾與遊客體驗北部平原的信仰與藝術。

級別認定

依據1992年1月21日第97/QĐ號決定，安樂殿被列為國家級「歷史與藝術」遺跡。

参考

Uỷ ban Khoa học Xã hội Việt Nam – Viện Văn học, 1997, Thơ văn Lý – Trần (tập 1), NXB Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện khoa học xã hội Việt Nam, 1998, Đại Việt Sử Kí Toàn Thư, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội.
Viện Khoa học Xã hội Việt Nam, 2002, Khâm định Việt sử thông giám cương mục (tập 1), Nxb Giáo dục, Hà Nội.
Ban quản lý di tích Hưng Yên, 2022, Đền An Lạc, https://banquanlyditichhy.vn/den-an-lac.html
Đỗ Quang Hòa, 2024, Đền An Lạc & thân thế sự nghiệp đức thánh Đỗ Anh Vũ, Họ Đỗ (Đậu) Việt Nam, truy cập tại: https://hodovietnam.net/2024/10/11/den-an-lac-than-the-su-nghiep-duc-thanh-do-anh-vu/ ngày 5/11/2025

Chấm điểm

Thái úy Đỗ Anh Vũ

Biên tập: Mi Vũ

Nội Dung Chính

Thông tin khác

Tải Apps