Tên gọi và vị trí địa lý
Lăng Trường Hưng là nơi an táng Chúa Nguyễn Phúc Tần (1620 – 1687), được truy tôn là Thái Tôn Hiếu Triết Hoàng Đế. Ông là vị chúa thứ tư trong chín ở Đàng Trong, thường được gọi là chúa Hiền. Trong dân gian, lăng còn được biết đến với tên gọi lăng Chín Chậu.
Lăng tọa lạc tại vùng núi thuộc xã Hải Cát, xưa thuộc phủ Thừa Thiên; nay là thôn Hải Cát, xã Hương Thọ, thị xã Hương Trà, thành phố Huế. Công trình nằm ở tả ngạn sông Hương, cách bờ sông khoảng 800 m và cách trung tâm thành phố Huế chừng 7 km về phía tây nam.
Lăng Trường Hưng cách Lăng Trường Diễn (nơi an táng chúa Nguyễn Phúc Nguyên) khoảng 650 m về phía nam. Sự phân bố này cho thấy khu vực Hải Cát, Hương Thọ là không gian quy tụ tập trung các lăng mộ của các chúa Nguyễn, hình thành một quần thể lăng tẩm tiền triều trong vùng thượng lưu sông Hương.
Lịch sử và nhân vật
Lịch sử xây dựng và trùng tu
Theo Khâm định Đại Nam hội điển sự lệ (Bộ Công, quyển 216), vào năm 1808, vua Gia Long đã cho tổ chức xây dựng và tu sửa lại 17 lăng mộ của các chúa Nguyễn cùng các phi tần tiền triều. Trong đợt đại trùng tu này có lăng Trường Hưng – nơi an táng Nguyễn Phúc Tần. Việc phục dựng thể hiện chủ trương của triều Nguyễn trong việc xác lập tính chính thống và tri ân các thế hệ tiền nhân đã đặt nền móng cho vương triều.
Đến năm 1996, lăng Trường Hưng tiếp tục được Hội đồng Nguyễn Phúc tộc đứng ra trùng tu. Hoạt động này nhằm bảo tồn di tích trong bối cảnh nhiều công trình lăng mộ chúa Nguyễn xuống cấp sau thời gian dài chịu tác động của thiên nhiên và chiến tranh.
Nhân vật
Nguyễn Phúc Tần (1620 – 1687), quê Gia Miêu (Thanh Hóa), là con thứ hai của chúa Nguyễn Phúc Lan. Từ trẻ ông đã được tin dùng, phong Thái phó Dũng Lễ hầu, nổi bật về năng lực quân sự và trực tiếp tham gia các chiến dịch chống họ Trịnh.
Năm 1643, ông chỉ huy thủy quân đánh bại hạm đội Công ty Đông Ấn Hà Lan tại cửa Thuận An, khẳng định năng lực thủy chiến của Đàng Trong. Năm 1648, ông tiếp tục lập công lớn trong cuộc chiến với họ Trịnh, góp phần đẩy lui quân Trịnh ra khỏi Nam Hà.
Sau khi chúa Nguyễn Phúc Lan qua đời, Nguyễn Phúc Tần kế vị, trở thành vị chúa Nguyễn thứ tư, thường gọi là chúa Hiền. Việc kế vị diễn ra ổn định nhờ uy tín sẵn có của ông trong quân đội và triều đình.
Ông đặc biệt chú trọng củng cố quốc phòng: xây dựng phòng tuyến phía Bắc, tăng cường thủy quân (quy mô hơn hai vạn người), tổ chức duyệt binh và chỉnh đốn quân kỷ.
Nội trị
- Mở khoa thi (1674): tổ chức thi chính đồ và hoa văn, từng bước hoàn thiện hệ thống tuyển chọn quan lại theo Nho học.
- Củng cố bộ máy hành chính, duy trì nền cai trị ổn định sau nhiều năm chiến tranh.
- Từng có giai đoạn sa vào hưởng lạc, nhưng sau tự điều chỉnh, quay lại chuyên tâm việc nước.
Đối ngoại và mở rộng lãnh thổ
- Với Chiêm Thành (1653): đánh bại vua Chiêm xâm lấn, sáp nhập vùng Kauthara, lập phủ Thái Khang và Diên Ninh, mở rộng lãnh thổ Nam Trung Bộ.
- Với Chân Lạp (1658 – 1674): can thiệp quân sự – chính trị, thiết lập ảnh hưởng, tạo điều kiện cho người Việt khai phá Đồng Nai, Sài Gòn.
- Tiếp nhận di dân Hoa (1679): dung nạp các tướng Dương Ngạn Địch, Trần Thượng Xuyên, cho khai khẩn Mỹ Tho, Biên Hòa, thúc đẩy thương mại Gia Định phát triển mạnh.
Triều đại Nguyễn Phúc Tần là giai đoạn củng cố vững chắc nền quân sự và hành chính Đàng Trong, đồng thời mở rộng đáng kể lãnh thổ về phương Nam. Ông vừa giữ được thế cân bằng trước họ Trịnh, vừa đặt nền móng trực tiếp cho quá trình Nam tiến và sự hưng thịnh của chính quyền chúa Nguyễn ở nửa sau thế kỷ XVII.
Kiến trúc cảnh quan
Lăng Trường Hưng quay mặt về hướng đông bắc, phù hợp với thế đất đồi thấp và trục cảnh quan tự nhiên khu vực Hải Cát. Phía trước lăng là một khoảng sân nhỏ, tạo không gian đệm trước khu mộ chính. Trên sân hiện có 10 chậu trồng hoa và cây cảnh; tuy nhiên theo truyền thống xưa chỉ có 9 chậu, vì vậy dân gian quen gọi đây là “lăng Chín Chậu”. Hệ thống bậc cấp dẫn lên sân gồm 7 bậc, đã được tu sửa trong lần trùng tu gần đây.
Hệ thống thành bao và bình phong
Tổng thể lăng được bao bọc bởi hai vòng thành hình chữ nhật:
- Vòng thành ngoài có chu vi khoảng 210 m, cao 2,57 m, xác lập ranh giới không gian ngoại vi.
- Vòng thành trong có chu vi 52,8 m, cao 1,97 m, trực tiếp bảo vệ khu mộ trung tâm.
Sau cổng chính là bình phong tiền án, hiện còn khá nguyên vẹn. Mặt trước đắp nổi hình đôi lân, mặt sau trang trí rồng – những linh vật biểu trưng cho quyền uy và cát tường. Ở phía sau vòng thành ngoài còn có một bình phong hậu chẩm chạm hình rồng với đường nét tương đối chi tiết, góp phần hoàn chỉnh thế phong thủy “tiền án – hậu chẩm” của khu lăng.
Kiến trúc phần mộ
Mộ có dạng hình chữ nhật giật cấp. Trước trùng tu gồm hai tầng, sau năm 1996 được gia cố, bổ sung hoa văn trang trí và làm thêm một tầng đế phía dưới, tạo thành ba cấp:
- Tầng trên cùng: rộng 1,93 m; dài 2,71 m; cao 0,22 m.
- Tầng giữa: rộng 2,41 m; dài 3,26 m; cao 0,18 m.
- Tầng dưới cùng: rộng 3,45 m; dài 4,33 m; cao 0,07 m.
Việc mở rộng tầng đế làm tăng tính bề thế và ổn định thị giác cho khối mộ, đồng thời phản ánh xu hướng tôn tạo di tích theo hướng trang trọng hơn so với nguyên trạng ban đầu.
Tổng thể kiến trúc lăng Trường Hưng không quá đồ sộ, nhưng có điểm nhấn riêng ở hệ thống chậu cảnh, bia đá và các phù điêu linh vật. Công trình vừa mang đặc trưng lăng mộ chúa Nguyễn tiền triều, vừa cho thấy dấu ấn can thiệp bảo tồn của thời hiện đại.
Hiện vật
Năm 1996, Hội đồng Nguyễn Phúc tộc tiến hành trùng tu lăng. Trong đợt này, một bia đá được dựng thêm trước mộ, khiến lăng Trường Hưng trở thành lăng chúa Nguyễn duy nhất có văn bia.
- Mặt trước bia khắc dòng chữ Hán:
“太宗孝哲長興陵” (Thái Tông Hiếu Triết Trường Hưng Lăng).
- Mặt sau khắc tiểu sử và công trạng của Nguyễn Phúc Tần bằng tiếng Việt.
Xếp hạng
Lăng Trường Hưng được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế xếp hạng di tích cấp tỉnh năm 2015.
Tài liệu tham khảo
- TS. Phan Thanh Hải, “Lăng mộ hoàng gia thời Nguyễn tại Huế”, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.
- Quốc Lê, “Lăng mộ ít biết của 9 chúa Nguyễn: Lăng Trường Hưng”, Báo Tri thức và Cuộc sống, Ngày 11/10/2014.
Ngôn ngữ khác
Tiếng Anh (English)
Name and Geographic Location
Truong Hung Mausoleum is the burial site of Lord Nguyen Phuc Tan (1620–1687), who was posthumously honored as Thai Ton Hieu Triet Hoang De. He was the fourth of the nine Nguyen Lords of Dang Trong (Inner Realm) and was commonly known as Lord Hien. In folk tradition, the mausoleum is also referred to as the “Nine Urns Mausoleum” (Lang Chin Chau).
The mausoleum is located in a mountainous area formerly belonging to Hai Cat Commune of Thua Thien Prefecture; today it lies in Hai Cat Hamlet, Huong Tho Commune, Huong Tra Town, Hue City. The complex stands on the left bank of the Huong River, approximately 800 meters from the riverbank and about 7 kilometers southwest of Hue city center.
Truong Hung Mausoleum is situated about 650 meters south of Truong Dien Mausoleum (the burial place of Lord Nguyen Phuc Nguyen). This spatial arrangement indicates that the Hai Cat–Huong Tho area formed a concentrated burial zone for the Nguyen Lords, creating a pre-dynastic mausoleum complex in the upper reaches of the Huong River.
History and Historical Figure
Construction and Restoration History
According to Kham dinh Dai Nam hoi dien su le (Ministry of Public Works, Volume 216), in 1808 Emperor Gia Long ordered the construction and restoration of 17 mausoleums of the Nguyen Lords and their consorts. During this large-scale restoration campaign, Truong Hung Mausoleum—the burial site of Nguyen Phuc Tan—was renovated. This reconstruction reflected the Nguyen dynasty’s policy of affirming dynastic legitimacy and expressing gratitude to the predecessors who laid the foundations of the regime.
In 1996, the Nguyen Phuc Clan Council undertook another restoration of the mausoleum. This effort aimed to preserve the monument at a time when many mausoleums of the Nguyen Lords had deteriorated after prolonged exposure to natural elements and wartime impacts.
Historical Figure
Nguyen Phuc Tan (1620–1687), originally from Gia Mieu (Thanh Hoa), was the second son of Lord Nguyen Phuc Lan. From a young age he gained trust and was granted the title Thai pho Dung Le Hau. He was noted for his military capabilities and directly participated in campaigns against the Trinh Lords.
In 1643, he commanded naval forces that defeated the fleet of the Dutch East India Company at Thuan An estuary, affirming the naval strength of Dang Trong. In 1648, he achieved another major victory against the Trinh forces, contributing to the expulsion of Trinh troops from Nam Ha.
After the death of Lord Nguyen Phuc Lan, Nguyen Phuc Tan succeeded him as the fourth Nguyen Lord, commonly known as Lord Hien. His succession proceeded smoothly due to his established prestige within both the military and the court.
He placed particular emphasis on strengthening national defense: constructing northern defensive lines, expanding the navy (to more than twenty thousand personnel), organizing military reviews, and enforcing discipline.
Domestic Governance
Civil Examinations (1674): Organized examinations in classical scholarship and literary composition, gradually institutionalizing Confucian-based recruitment of officials.
Consolidated the administrative apparatus and maintained political stability after years of warfare.
Although he experienced a period of indulgence in pleasure, he later reformed himself and returned to dedicated governance.
Foreign Relations and Territorial Expansion
Champa (1653): Defeated the invading Cham king, annexed the Kauthara region, and established Thai Khang and Dien Ninh prefectures, expanding territory in the South Central region.
Cambodia (1658–1674): Conducted military and political interventions, established influence, and facilitated Vietnamese settlement and reclamation in Dong Nai and Sai Gon.
Reception of Chinese migrants (1679): Accepted generals Duong Ngan Dich and Tran Thuong Xuyen, allowing them to cultivate My Tho and Bien Hoa, thereby promoting the strong development of trade in Gia Dinh.
The reign of Nguyen Phuc Tan marked a period of solid consolidation of military and administrative institutions in Dang Trong, while significantly expanding territory southward. He maintained strategic balance against the Trinh Lords and directly laid the groundwork for the southward expansion (Nam Tien) and the prosperity of the Nguyen Lords’ government in the latter half of the seventeenth century.
Architectural Landscape
Truong Hung Mausoleum faces northeast, harmonizing with the low hill terrain and natural landscape axis of the Hai Cat area. In front of the mausoleum is a small courtyard serving as a transitional space before the main burial area. The courtyard currently contains ten ornamental flowerpots; however, traditionally there were only nine, which gave rise to the popular name “Nine Urns Mausoleum.” A staircase of seven steps leads up to the courtyard, restored during the most recent renovation.
Enclosure Walls and Screens
The mausoleum complex is enclosed by two rectangular walls:
Outer enclosure: approximately 210 meters in perimeter, 2.57 meters high, defining the outer boundary.
Inner enclosure: approximately 52.8 meters in perimeter, 1.97 meters high, directly protecting the central tomb area.
Behind the main gate stands the front screen (binh phong tien an), which remains relatively intact. The front side is decorated with a pair of qilin in relief, while the rear features dragon motifs—mythical creatures symbolizing authority and auspiciousness. Behind the outer enclosure is a rear screen (binh phong hau cham) carved with detailed dragon imagery, completing the geomantic configuration of “front screen – rear support.”
Tomb Structure
The tomb has a stepped rectangular form. Prior to restoration it consisted of two tiers; after 1996 it was reinforced, embellished with additional decorative motifs, and supplemented with a lower base tier, forming three levels:
Top tier: width 1.93 m; length 2.71 m; height 0.22 m.
Middle tier: width 2.41 m; length 3.26 m; height 0.18 m.
Bottom tier: width 3.45 m; length 4.33 m; height 0.07 m.
The expansion of the base tier enhances the monumentality and visual stability of the tomb block, reflecting a restoration approach that emphasizes greater solemnity compared to the original structure.
Overall, Truong Hung Mausoleum is not monumental in scale but possesses distinctive features in its ornamental urn system, stone stele, and reliefs of sacred animals. The monument retains characteristics of pre-dynastic Nguyen Lords’ mausoleums while also bearing marks of modern conservation interventions.
Artifacts
In 1996, during restoration by the Nguyen Phuc Clan Council, a stone stele was erected in front of the tomb, making Truong Hung Mausoleum the only Nguyen Lord’s mausoleum with an inscribed stele.
The front of the stele bears the Chinese inscription:
“太宗孝哲長興陵” (Thai Tong Hieu Triet Truong Hung Lang).
The reverse side records the biography and merits of Nguyen Phuc Tan in Vietnamese, emphasizing the historical significance of the commemorated figure.
Classification
Truong Hung Mausoleum was designated a provincial-level historical monument by the People’s Committee of Thua Thien Hue Province in 2015.
References
Tiếng Pháp (Français’)
Nom et situation géographique
Le Lăng Trường Hưng est le lieu d’inhumation du seigneur Nguyễn Phúc Tần (1620-1687), honoré à titre posthume sous le nom de Thai Ton Hieu Triet Hoang De. Il fut le quatrième des neuf seigneurs Nguyen au Dang Trong (Cochinchine), communément appelé Chua Hien. Dans la tradition populaire, le mausolée est également connu sous l’appellation de Lang Chin Chau (« Mausolée aux Neuf Vasques »).
Le mausolée est situé dans une zone montagneuse relevant autrefois du phu Thua Thien, aujourd’hui hameau de Hai Cat, commune de Huong Tho, ville de Huong Tra, province de Hue. L’édifice se trouve sur la rive gauche de la rivière Huong, à environ 800 m du cours d’eau et à près de 7 km au sud-ouest du centre-ville de Hue.
Le Lang Truong Hung est distant d’environ 650 m au sud du Lang Truong Dien (lieu d’inhumation du seigneur Nguyen Phuc Nguyen). Cette répartition montre que la région de Hai Cat – Huong Tho constitue un espace concentrant les mausolées des seigneurs Nguyen, formant un ensemble funéraire de la période pré-impériale dans la zone amont de la rivière Huong.
Histoire et personnage
Histoire de construction et de restauration
Selon le Kham dinh Dai Nam hoi dien su le (Bo Cong, volume 216), en 1808, le roi Gia Long ordonna la construction et la restauration de dix-sept tombeaux des seigneurs Nguyen ainsi que de leurs épouses de la période antérieure. Lors de cette grande campagne de restauration figura le Lang Truong Hung, lieu d’inhumation de Nguyen Phuc Tan. Cette entreprise traduisait la volonté de la dynastie Nguyen d’affirmer sa légitimité et d’honorer les générations fondatrices ayant posé les bases du royaume.
En 1996, le mausolée fit l’objet d’une nouvelle restauration menée par le Conseil du lignage Nguyen Phuc. Cette intervention visait à préserver le monument dans un contexte où de nombreux tombeaux des seigneurs Nguyen s’étaient dégradés sous l’effet du temps, des conditions naturelles et des conflits armés.
Le personnage
Nguyen Phuc Tan (1620-1687), originaire de Gia Mieu (Thanh Hoa), était le deuxième fils du seigneur Nguyen Phuc Lan. Dès sa jeunesse, il fut investi de responsabilités importantes et reçut le titre de Thai pho Dung Le hau. Il se distingua par ses compétences militaires et participa directement aux campagnes contre le clan Trinh.
En 1643, il commanda la flotte navale et vainquit l’escadre de la Compagnie néerlandaise des Indes orientales à l’embouchure de Thuan An, affirmant la puissance maritime du Dang Trong. En 1648, il remporta un nouveau succès majeur contre les Trinh, contribuant à repousser leurs forces hors de la région de Nam Ha.
Après le décès de Nguyen Phuc Lan, il lui succéda en tant que quatrième seigneur Nguyen, connu sous le nom de Chua Hien. La succession se déroula sans heurts grâce à son prestige au sein de l’armée et de la cour.
Il accorda une attention particulière au renforcement de la défense nationale : consolidation des lignes défensives septentrionales, développement d’une marine de plus de vingt mille hommes, organisation de revues militaires et rétablissement de la discipline.
Administration intérieure
Organisation d’examens en 1674 : instauration des concours chinh do et hoa van, perfectionnant progressivement le système de recrutement des mandarins fondé sur le confucianisme.
Consolidation de l’appareil administratif et maintien de la stabilité après de longues années de guerre.
Bien qu’il ait connu une période d’indulgence dans les plaisirs, il se ressaisit ensuite et se consacra de nouveau aux affaires de l’État.
Relations extérieures et expansion territoriale
Avec le Champa (1653) : défaite du roi cham envahisseur, annexion de la région de Kauthara, création des phu Thai Khang et Dien Ninh, élargissant le territoire du Centre-Sud.
Avec le Chenla (1658-1674) : interventions militaires et politiques établissant une influence durable, favorisant l’installation des Viet dans les régions de Dong Nai et Sai Gon.
Accueil des migrants chinois (1679) : intégration des généraux Duong Ngan Dich et Tran Thuong Xuyen, autorisés à mettre en valeur My Tho et Bien Hoa, stimulant fortement le commerce de Gia Dinh.
Le règne de Nguyen Phuc Tan constitua une période de consolidation militaire et administrative du Dang Trong, tout en marquant une expansion significative vers le Sud. Il maintint l’équilibre face aux Trinh et posa les fondements directs du processus d’expansion méridionale (Nam tien) et de la prospérité du pouvoir des seigneurs Nguyen dans la seconde moitié du XVIIe siècle.
Architecture paysagère
Le Lang Truong Hung est orienté vers le nord-est, en harmonie avec la topographie de collines basses et l’axe paysager naturel de la région de Hai Cat. Devant le mausolée s’étend une petite cour servant d’espace tampon avant la zone funéraire principale. On y trouve actuellement dix vasques plantées de fleurs et d’arbustes ; toutefois, selon la tradition ancienne, il n’y en avait que neuf, d’où l’appellation populaire « Lang Chin Chau ». L’escalier menant à la cour comporte sept marches, restaurées lors de la dernière intervention.
Enceintes et écrans
L’ensemble est entouré de deux enceintes rectangulaires :
L’enceinte extérieure, d’un périmètre d’environ 210 m et d’une hauteur de 2,57 m, délimite l’espace périphérique.
L’enceinte intérieure, d’un périmètre de 52,8 m et d’une hauteur de 1,97 m, protège directement la zone centrale.
Derrière la porte principale se dresse un écran frontal (binh phong tien an), relativement bien conservé. La face antérieure présente des reliefs de deux qilin, tandis que la face postérieure est décorée de dragons — symboles de pouvoir et de bon augure. À l’arrière de l’enceinte extérieure se trouve également un écran dorsal (binh phong hau cham) sculpté d’un dragon aux lignes détaillées, complétant la configuration feng shui dite « tien an – hau cham ».
Architecture de la sépulture
La tombe adopte un plan rectangulaire à degrés. Avant la restauration, elle comportait deux niveaux ; après 1996, elle fut consolidée, enrichie de motifs décoratifs et dotée d’un soubassement supplémentaire, formant trois niveaux :
Niveau supérieur : largeur 1,93 m ; longueur 2,71 m ; hauteur 0,22 m.
Niveau intermédiaire : largeur 2,41 m ; longueur 3,26 m ; hauteur 0,18 m.
Niveau inférieur : largeur 3,45 m ; longueur 4,33 m ; hauteur 0,07 m.
L’élargissement du socle renforce la monumentalité et la stabilité visuelle de l’ensemble, tout en reflétant une tendance moderne à valoriser le monument par rapport à son état initial.
Dans son ensemble, l’architecture du Lang Truong Hung n’est pas excessivement monumentale, mais se distingue par ses vasques ornementales, sa stèle de pierre et ses bas-reliefs d’animaux mythiques. Le monument conserve les caractéristiques des mausolées des seigneurs Nguyen de la période antérieure tout en portant la marque des interventions de conservation contemporaines.
Vestiges
En 1996, lors de la restauration par le Conseil du lignage Nguyen Phuc, une stèle de pierre fut érigée devant la tombe, faisant du Lang Truong Hung le seul mausolée d’un seigneur Nguyen doté d’une inscription commémorative.
La face antérieure porte l’inscription en caractères chinois :
« 太宗孝哲長興陵 »
(Thai Tong Hieu Triet Truong Hung Lang).
La face postérieure présente une biographie et les mérites de Nguyen Phuc Tan en vietnamien, soulignant la valeur historique du personnage honoré.
Classement
Le Lang Truong Hung a été classé monument historique de niveau provincial par le Comité populaire de la province de Thua Thien Hue en 2015.
Références
- TS. Phan Thanh Hải, “Lăng mộ hoàng gia thời Nguyễn tại Huế”, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.
- Quốc Lê, “Lăng mộ ít biết của 9 chúa Nguyễn: Lăng Trường Hưng”, Báo Tri thức và Cuộc sống, Ngày 11/10/2014.
Tiếng Trung (中文)
名称与地理位置
长兴陵是阮福濬（1620－1687）的安葬之地，他被追尊为太宗孝哲皇帝。阮福濬是南河九位阮主中的第四位，常被称为“贤主”。在民间，此陵亦被称为“九盆陵”。
陵墓位于原属承天府的海葛社山区，现为顺化市香茶市社香寿社海葛村。建筑坐落于香江左岸，距离江岸约800米，距顺化市中心西南方向约7公里。
长兴陵距长演陵（阮福源之陵）约650米，位于其南侧。此种分布显示，香寿海葛一带是阮主陵墓集中之地，在香江上游形成了一个前朝陵寝群体。
历史与人物
建造与修缮历史
据《钦定大南会典事例》（工部，卷二百一十六）记载，1808年，嘉隆帝下令重建与修缮17座阮主及前朝嫔妃陵墓。其中包括安葬阮福濬的长兴陵。此举体现了阮朝确立王朝正统性与追念先世功业的政治主张。
1996年，阮福族理事会再次主持修缮长兴陵。此举旨在在自然侵蚀与战争影响下保护逐渐损毁的阮主陵墓遗迹。
人物生平
阮福濬（1620－1687），籍贯嘉苗（清化），为阮福澜次子。自幼深受信任，封太傅勇礼侯，军事才能突出，直接参与抗击郑氏的多次战役。
1643年，他率领水军在顺安口击败荷兰东印度公司舰队，彰显南河水军实力。1648年，他在对郑氏战争中再立战功，将郑军逐出南河。
阮福澜去世后，阮福濬继位，成为第四位阮主，世称“贤主”。其继位过程平稳，得益于其在军队与朝廷中的威望。
他高度重视国防建设：巩固北部防线，扩充水军（规模逾两万人），整肃军纪，定期阅兵。
内政
1674年开科取士，设正途与华文科举，逐步完善儒学官员选拔制度。
巩固行政机构，在长期战争后维持政权稳定。
曾一度沉溺享乐，后自我调整，重新专注政务。
对外与领土扩展
占城（1653年）：击败入侵的占王，兼并Kauthara地区，设太康府与延宁府，扩大中南部疆域。
真腊（1658－1674年）：进行军事与政治干预，确立影响力，为越人开发同奈、西贡创造条件。
接纳华人移民（1679年）：收容杨彦迪、陈上川等将领，允许开垦美拖、边和，促进嘉定地区商业繁荣。
阮福濬统治时期巩固了南河的军事与行政基础，并显著向南扩展疆域。他既维持了与郑氏的均势，又为南进与十七世纪后半叶阮主政权的兴盛奠定基础。
建筑与景观
长兴陵朝东北方向，顺应海葛地区低丘地势与自然景观轴线。陵前有一小庭院，作为主墓区前的过渡空间。庭院现存10个花盆，但传统仅有9个，因此民间称其为“九盆陵”。通往庭院的台阶共7级，已在近年修缮中整修。
城墙与屏风体系
陵区由两重矩形城墙围合：
外城周长约210米，高2.57米，界定外围空间。
内城周长52.8米，高1.97米，直接保护中央墓区。
正门后设前案屏风，保存较为完整。正面浮雕双麟，背面饰龙纹，象征权威与吉祥。外城后方另有后枕屏风，雕刻龙纹，线条较为细致，构成完整的“前案－后枕”风水格局。
墓葬结构
墓为分级长方形结构。修缮前为两层，1996年加固并增设底座，形成三层结构：
上层：宽1.93米；长2.71米；高0.22米。
中层：宽2.41米；长3.26米；高0.18米。
下层：宽3.45米；长4.33米；高0.07米。
底座扩建增强了墓体的庄重感与视觉稳定性，同时反映出现代修复趋于强化纪念性的特点。
整体而言，长兴陵规模并不宏大，但以花盆系统、石碑及灵兽浮雕为特色。建筑既保留前朝阮主陵墓特征，也体现现代保护修缮的痕迹。
文物
1996年修缮时，阮福族理事会在墓前增立一通石碑，使长兴陵成为唯一拥有碑文的阮主陵墓。
碑正面刻汉字：
“太宗孝哲长兴陵”。
碑背刻有阮福濬生平与功绩的越文简介，强调其历史价值。
等级认定
2015年，长兴陵被承天顺化省人民委员会认定为省级历史遗迹。
参考资料
- TS. Phan Thanh Hải, “Lăng mộ hoàng gia thời Nguyễn tại Huế”, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.
- Quốc Lê, “Lăng mộ ít biết của 9 chúa Nguyễn: Lăng Trường Hưng”, Báo Tri thức và Cuộc sống, Ngày 11/10/2014.
